== Lịch sử ==
Viện đại học là tên gọi của hầu hết các cơ sở giáo dục đại học ở Việt Nam dưới chính thể Việt Nam Cộng hòa, ví dụ: Viện Đại học Sài Gòn, Viện Đại học Huế, Viện Đại học Đà Lạt, Viện Đại học Vạn Hạnh. Đây là mô hình tương tự như university của Hoa Kỳ và Tây Âu, cùng với nó là hệ thống đào tạo theo tín chỉ. Mỗi viện đại học bao gồm nhiều phân khoa đại học (thường gọi tắt là phân khoa) hoặc trường hay trường đại học. Trong mỗi phân khoa hay trường có các ngành; mỗi ngành tương ứng với một ban (tương đương với đơn vị khoa hiện nay). Giáo dục Việt Nam thời Liên bang Đông Dương có một cơ sở giáo dục theo mô hình viện đại học là Viện Đại học Đông Dương (Université Indochinoise) thành lập vào năm 1907; sau 1945 đổi tên thành Viện Đại học Hà Nội. Việt Nam hiện nay không có cơ sở giáo dục nào mà tên chính thức chứa từ "viện đại học".


Ở miền Nam Việt Nam trước 1975 còn có mô hình viện đại học bách khoa. Đây là một cơ sở giáo dục đại học đa ngành và đa lĩnh vực tương tự như mô hình viện đại học, nhưng chú trọng hơn đến các ngành thực tiễn. Năm 1973, Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức được thành lập dựa theo mô hình polytechnic university ở California, Hoa Kỳ. Đây là viện đại học bách khoa duy nhất từng tồn tại ở Việt Nam. Trong thời gian đầu, Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức có các trường đại học chuyên về nông nghiệp, kỹ thuật, giáo dục kỹ thuật, khoa học tự nhiên và nhân văn, kinh tế và quản trị, và thiết kế đô thị; ngoài ra còn có trường đào tạo sau đại học. Các trường này được gom chung lại trong một khuôn viên rộng lớn, tạo một môi trường gợi hứng cho tri thức suy luận, với một cảnh trí được thiết kế nhằm nâng cao óc sáng tạo; quản lý hành chính tập trung để tăng hiệu năng và giảm chi phí.


Từ đầu thập niên 1990, Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam lập ra các đại học quốc gia và đại học cấp vùng bằng cách gộp một số trường đại học đang tồn tại độc lập lại với nhau. Hiện nay Việt Nam có 02 đại học quốc gia là Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, 03 đại học vùng là Đại học Huế, Đại học Đà Nẵng và Đại học Thái Nguyên, và 02 đại học theo lĩnh vực là Đại học Bách khoa Hà Nội và Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh. Các đại học này có mô hình gần giống với viện đại học; mỗi đại học có vài trường đại học thành viên hoặc trường trực thuộc, và áp dụng toàn bộ hệ thống học theo tín chỉ.


== Phân loại ==
Theo Luật Giáo dục đại học 2012, bổ sung, sửa đổi một số điều năm 2018, hiện nay có 03 loại đại học, bao gồm Đại học Quốc gia, Đại học vùng và Đại học theo lĩnh vực (còn gọi là đại học tương đương vùng).


=== Đại học quốc gia ===
Đại học quốc gia là trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học, công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực chất lượng cao, được Nhà nước ưu tiên đầu tư phát triển, có quyền tự chủ cao trong các hoạt động về đào tạo, nghiên cứu khoa học, tài chính, quan hệ quốc tế và tổ chức bộ máy. Đại học Quốc gia chịu sự quản lý nhà nước của Bộ Giáo dục và Đào tạo, của các bộ, ngành khác và Ủy ban nhân dân các cấp nơi đại học quốc gia đặt địa điểm, trong phạm vi chức năng theo quy định của Chính phủ và phù hợp với pháp luật.
Các ĐHQG trực thuộc Chính phủ và chịu sự quản lý trực tiếp của Chính phủ.
Đại học quốc gia được làm việc trực tiếp với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương để giải quyết những vấn đề liên quan đến đại học quốc gia. Khi cần thiết, giám đốc đại học quốc gia báo cáo Thủ tướng Chính phủ về những vấn đề liên quan đến hoạt động và phát triển của đại học quốc gia.
Các đại học quốc gia bao gồm:


Đại học Quốc gia Hà Nội
Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh


=== Đại học vùng ===
Đại học vùng là cơ sở giáo dục đại học công lập bao gồm các cơ sở giáo dục đại học thành viên, các đơn vị trực thuộc đại học vùng, tổ chức theo hai cấp, đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực các trình độ của giáo dục đại học và thực hiện công tác nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của vùng, miền và cả nước.
Đại học vùng trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Đại học vùng chịu sự quản lý của Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) nơi đại học vùng đặt trụ sở trong các lĩnh vực được phân công theo quy định của của pháp luật; có tư cách pháp nhân, có con dấu và tài khoản riêng.
Một số trường đại học như Trường Đại học Cần Thơ đã thành lập các trường trực thuộc (Trường Bách khoa, Trường Kinh tế, Trường Nông nghiệp,Trường Công nghệ Thông tin và Truyền thông,...), xây dựng đề án để phát triển trong giai đoạn 2020 - 2025 tự chủ tài chính, nâng cấp thành Đại học Cần Thơ là đại học vùng thứ tư.


Các đại học vùng bao gồm:


Đại học Đà Nẵng
Đại học Huế
Đại học Thái Nguyên


=== Đại học theo lĩnh vực ===
Hiện nay, một số trường đại học tại Việt Nam đã và đang xây dựng đề án tái cơ cấu, chuyển đổi sang mô hình đại học nhằm mở rộng quy mô đào tạo và hoạt động theo từng lĩnh vực nhất định. Các Đại học theo lĩnh vực thường trực thuộc các Bộ (Đại học Bách khoa Hà Nội trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo).
Các ĐH loại này thường đào tạo theo một hoặc một vài lĩnh vực, chỉ bao gồm các đơn vị đào tạo và nghiên cứu trực thuộc.


Mỗi trường có các hệ đào tạo từ đại học đến sau đại học, đóng vai trò phân chia quản lý đào tạo hiệu quả, tối ưu hóa nguồn nhân lực, nâng cao chất lượng dạy và học. Phát huy ưu điểm vượt trội của các Đại học, nâng cao tính cạnh tranh của cơ sở đào tạo (Mô hình cấu trúc giống Viện Đại học - University ở nước ngoài). Mô hình quản lý đào tạo cũng tương tự các Viện Đại học danh tiếng, xếp thứ hạng cao trên thế giới như Viện Đại học Harvard cũng chỉ bao gồm các đơn vị trực thuộc: Trường Luật Harvard (Harvard Law School), Trường Y Harvard (Harvard Medical School), Trường Nha khoa (Harvard School of Dental Medicine),...


Mô hình phân mảnh quản lý và đào tạo cũng đang được thực hiện ở nhiều trường đại học công lập và ngoài công lập ở Việt Nam. Ví dụ, Viện Đào tạo Răng Hàm Mặt, Trường Đại học Y Hà Nội cũng có các cơ quan, phòng chức năng về quản lý đào tạo, quản lý cơ sở vật chất và giáo tài, quản lý nghiên cứu khoa học phù hợp với thẩm quyền của cơ sở đào tạo. Phân chia nhiệm vụ, tăng cường trách nhiệm và tính tự chủ cho từng cơ sở đào tạo. Cấp trên, cấp chủ quản không ôm đồm nhiệm vụ, cấp dưới được phép thực hiện nhiều nhiệm vụ trong thẩm quyền hơn.
Các đại học theo lĩnh vực bao gồm:


Đại học Bách khoa Hà Nội
Đại học Kinh tế Quốc dân
Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh

=== Đại học tư thục ===
Hiện Việt Nam tồn tại một đại học tư thục duy nhất là Đại học Duy Tân.


== Cơ cấu tổ chức ==
Một đại học có thể bao gồm các đơn vị thành viên và đơn vị trực thuộc. Đơn vị thành viên là trường đại học, viện nghiên cứu có tư cách pháp nhân, do Thủ tướng Chính phủ thành lập, cho phép thành lập theo quy định của pháp luật; được tự chủ trong tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật, quy chế tổ chức và hoạt động của đại học. Đơn vị trực thuộc là đơn vị có tư cách pháp nhân của cơ sở giáo dục đại học, do hội đồng trường, hội đồng đại học quyết định thành lập; tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật, quy chế tổ chức và hoạt động của cơ sở giáo dục đại học. Một đơn vị thành viên cũng có thể bao gồm nhiều đơn vị trực thuộc bên trong.


Không giống với mô hình viện đại học (university) phổ biến tại Mỹ, các đơn vị thành viên gần như biệt lập với nhau; sinh viên từ một trường thành viên này thường không học để lấy tín chỉ từ một trường thành viên khác. Có thể nói là mô hình đại học là một sự kết hợp giữa mô hình phân mảnh ngành học và phân mảnh cơ sở giáo dục của Liên Xô và mô hình viện đại học, và vẫn mang nặng đặc điểm của mô hình phân mảnh của Liên Xô.


Một khác biệt giữa các Đại học theo lĩnh vực với các ĐHQG và ĐH vùng là ĐH theo lĩnh vực thường chỉ đào tạo theo một hoặc một vài lĩnh vực nhưng đa ngành, rất nhiều ngành. Các ĐHQG và ĐH vùng bao gồm cả các đơn vị thành viên và các đơn vị trực thuộc. Trong đó, các đơn vị thành viên có tư cách pháp nhân riêng, con dấu và tài khoản riêng, có thể trực tiếp làm việc với các đơn vị đào tạo khác, cả cơ quan trong và ngoài nước mà không phải thông qua Ban Giám đốc ĐH. Các ĐH theo lĩnh vực chỉ bao gồm các đơn vị trực thuộc và đơn vị thuộc, thực hiện phân mảnh, phân quyền mạnh trong quản lý và đào tạo.
Hiện nay, 02 đại học quốc gia và 03 đại học vùng đều có cả đơn vị thành viên (trường đại học) và đơn vị trực thuộc (trường, khoa), riêng 02 đại học theo lĩnh vực là Đại học Bách khoa Hà Nội và Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh chỉ có đơn vị trực thuộc (trường), không có đơn vị thành viên.


=== Nâng cấp trường đại học thành đại học ===
Theo Nghị định 99/2019/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học, để được chuyển từ trường đại học lên đại học, các trường phải đáp ứng các điều kiện sau:


Trường đại học đã được công nhận đạt chuẩn chất lượng cơ sở giáo dục đại học bởi tổ chức kiểm định chất lượng giáo dục hợp pháp;
Có ít nhất 3 trường thuộc trường đại học được thành lập theo quy định; có ít nhất 10 ngành đào tạo đến trình độ tiến sĩ; có quy mô đào tạo chính quy trên 15.000 người;
Có ý kiến chấp thuận của cơ quan quản lý trực tiếp đối với trường đại học công lập; có sự đồng thuận của các nhà đầu tư đại diện ít nhất 75% tổng số vốn góp đối với trường đại học tư thục, trường đại học tư thục hoạt động không vì lợi nhuận.
Trường Đại học Cần Thơ đang có đề xuất và xin hỗ trợ về thủ tục từ Bộ Giáo dục và Đào tạo để trở thành đại học vùng thứ tư. Một số trường đại học, như Trường Đại học Kinh tế Quốc dân đã bắt đầu áp dụng đề án nâng cấp thành đại học một cách không chính thức (chủ yếu về mặt truyền thông và quản lý nội bộ) trong thời gian chờ đợi phê duyệt từ Chính phủ để chính thức trở thành đại học theo lĩnh vực.

== Nhầm lẫn về tên gọi ==


=== Đại học và trường đại học ===
Vì mang tên gọi gần giống nhau nên các đại học ở Việt Nam thường xuyên bị nhầm lẫn với trường đại học. Tháng 10 năm 2009, một số đại biểu Quốc hội đưa ra đề nghị gọi tên các đại học quốc gia và đại học vùng là viện đại học.

=== University và college ===

Hiện nay cả đại học và trường đại học tại Việt Nam đều được dịch sang tiếng Anh là "university", điều này tạo ra mô hình "university" trong "university" vốn không tồn tại ở quốc gia nào trên thế giới. Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam từng nhận xét tên gọi bằng tiếng nước ngoài của các cơ sở giáo dục rất lộn xộn, việc đặt tên trường bằng tiếng nước ngoài tưởng là nhỏ nhưng hậu quả lại lớn.
Trong một bài viết trên tờ VnExpress của tác giả Nguyễn Nghĩa vào năm 2014. Tác giả đưa ra quan điểm rằng:


Nếu nhìn ở góc độ của người Mỹ, các trường đại học Việt Nam đều là college vì mỗi trường chỉ đào tạo một lãnh vực riêng biệt. Ví dụ, [Trường] Đại học Bách khoa Hà Nội chỉ đào tạo kỹ sư, nên nó chỉ có thể là College of Engineering, [Trường] Đại học Kinh tế là College of Business, [Trường] Đại học Y là College of Medicine, [Trường] Đại học Y Dược chỉ có thể là College of Medicine and Pharmacy, [Trường] Đại học Sư phạm là College of Education. Nhưng nếu đem Việt Nam ra so sánh với các nước khác trên thế giới, việc sử dụng từ university hay college cũng có thể được thay đổi tùy theo hoàn cảnh. Cho nên, việc dịch tên các trường đại học ở Việt Nam sang tiếng Anh quan trọng nhất là đúng ý nghĩa và chức năng của từng trường và cần có sự thống nhất giữa các trường.

== Chú thích ==

=== Ghi chú ===

=== Tham khảo ===

== Xem thêm ==
Danh sách đại học tại Việt Nam
Viện đại học
Trường đại học
Hệ thống đại học
Giáo dục Việt Nam

== Liên kết ngoài ==


Kung Fu Panda (tựa tiếng Việt: Gấu mập học võ) là một bộ phim hoạt hình 3D của hãng DreamWorks do hai đạo diễn sáng lập nên là John Stevenson và Mark Osborne, được sản xuất bởi Melissa Cobb.
Bộ phim nói về một chú gấu trúc thích học võ thuật Kung Fu nhưng không được cha nuôi đồng ý, bị bắt buộc phải nối nghiệp bán mì của cha nuôi vì biến cố ngày xưa. Rồi trong một dịp, cậu được học với một sư phụ bậc thầy môn võ Kung Fu cùng với những đồng môn có tiếng khác. Rồi những chuyện thú vị lại xảy đến với gấu trúc Bảo tham ăn nhưng đầy hi vọng.


== Nội dung ==
Ngày xửa ngày xưa, ở Thung lũng Bình Yên thuộc Trung Hoa cổ đại, chú gấu trúc vụng về Po phụ cha nuôi mình là ngỗng Ping làm quán mì, nhưng trong lòng cậu muốn chiến đấu cùng nhóm Ngũ Đại Hào Kiệt – Hổ Tỉ, Hầu Ca, Linh Hạc, Thanh Xà, và Đường Lang – một nhóm năm cao thủ võ hiệp do sư phụ Shifu huấn luyện.
Đại sư Oogway, là sư phụ của Shifu, có điềm báo rằng đại đệ tử sa ngã của Shifu là Đại Long, sẽ vượt ngục và tấn công thung lũng để cướp Thần Long Bí kíp, bảo vật huyền thoại mà hắn đã bị từ chối. Lo sợ trước điều đó, Shifu sai ngỗng Zeng tới nhà tù Chor-Gom đề nghị tăng cường an ninh, đồng thời tổ chức giải đấu cho nhóm Ngũ Hiệp để Oogway chọn ra Thần Long Đại Hiệp, người hùng được tiên tri là lĩnh hội được bí kíp, thứ đem lại sức mạnh vô tận cho người đọc. Vì đến trễ nên Po không vào được sảnh đấu; trong một nỗ lực để chiêm ngưỡng thần tượng, Po vô tình lao mình vào giữa đám đông, đúng lúc Oogway chỉ vào cậu và tuyên bố cậu là Thần Long Đại Hiệp trước sự kinh ngạc của mọi người.


Cho rằng quyết định của Oogway là ngẫu nhiên, Shifu tìm cách đuổi cậu bằng phương pháp rèn luyện hà khắc, còn nhóm Ngũ Hiệp coi cậu là một tên cục mịch không có khiếu võ thuật. Po cũng định bỏ cuộc, nhưng sau khi được Oogway động viên, cậu chịu đựng khóa huấn luyện và dần kết thân với nhóm Ngũ Hiệp nhờ sự kiên nhẫn, khiếu nấu ăn và tính hài hước. Cậu được kể rằng lối hành xử lạnh lùng và xa cách của Shifu là do đau lòng trước sự phản bội của Đại Long, kẻ đã được ông nuôi nấng và dạy dỗ như con đẻ từ bé. Trong lúc đó, lời cảnh báo của Zeng bị phớt lờ, và Đại Long dùng một cọng lông rụng ra từ Zeng để bẻ khóa rồi hạ gục các lính canh. Hay tin, Shifu báo cho sư phụ mình và được khuyên là hãy tin tưởng Po. Oogway từ trần ngay sau đó - thân thể ông hóa thành những cánh hoa đào bay theo gió.


Hai tin dữ liên tiếp ập đến cộng với việc Po vẫn chưa tiến bộ khiến Shifu thừa nhận mình không biết cách dạy câu. Nghe được chuyện, Hổ Tỉ, thành viên giỏi nhất trong nhóm Ngũ Hiệp, tự dẫn đội của mình đi ngăn chặn Đại Long. Ngày hôm sau, Shifu nhận ra là Po có thể thực hiện những năng lực thể chất phi thường nếu có đồ ăn là động lực, và rồi dạy võ thành công cho cậu bằng việc sử dụng đồ ăn làm đạo cụ và phần thưởng. Bài kiểm tra cuối cùng là hai bên vận dụng kỹ năng kung fu để tranh ăn một đĩa bánh bao. Shifu lấy được gần hết bánh, còn Po có chiếc cuối cùng, nhưng rồi cậu không ăn. Shifu mừng vì Po đã thành tài.


Nhóm Ngũ Đại Hào Kiệt nỗ lực chiến đấu, song họ không đọ nổi chiêu điểm huyệt của Đại Long. Shifu cho rằng Po đã sẵn sàng lĩnh hội Thần Long Bí kíp và giao nó cho cậu, nhưng bên trong không có gì ngoài một lớp mạ vàng phản chiếu. Nghĩ rằng Oogway đã nhầm, Po và nhóm Ngũ Hiệp sơ tán cư dân Thung lũng, còn Shifu chuẩn bị đối mặt với Đại Long. Để an ủi Po, ông Ping tiết lộ rằng "Nước lèo Bí truyền" không có nguyên liệu gì đặc biệt, mà chỉ cần người nấu tin tưởng bản thân. Nhận ra đây cũng là thông điệp của Thần Long Bí kíp, được thể hiện qua mặt phản chiếu người đọc, Po khẩn trương quay lại giúp Shifu.


Tại Sảnh Chiến Binh, Đại Long đánh cho Shifu đến suýt chết. Mặc dù Shifu xin lỗi vì lòng kiêu hãnh của mình đã khiến ông đặt kỳ vọng quá lớn và vô thức biến Đại Long thành kẻ xấu, nhưng hắn vẫn đòi Bí kíp. Po đến kịp với Bí kíp trong tay. Đại Long bất ngờ trước đối thủ không có kỹ năng bài bản nhưng ứng biến tốt bằng cơ thể của mình và môi trường xung quanh. Mặc dù đoạt được Bí kíp, nhưng vì mờ mắt bởi lòng tham nên Đại Long không hiểu được ý nghĩa của nó. Hắn trút giận lên cậu bằng hàng loạt đòn điểm huyệt, nhưng cơ thể mập mạp của Po miễn nhiễm đòn ấy. Nhận ra điều đó, Po khuất phục đối thủ bằng kỹ năng kung fu của mình, và rồi đánh bại hắn ta bằng chiêu Vô Tích Tỏa Chi Công. Po được cư dân Thung lũng tôn vinh và nhóm Ngũ Hiệp tôn trọng, còn Shifu cuối cùng cũng có được sự thanh thản.
Trong một đoạn ngắn sau phần post-credit, Shifu và Po cùng ăn dưới cây đào mà ông trồng trước đó trong phim.


== Diễn viên lồng tiếng ==

== Sản xuất ==
Bộ phim lấy ý tưởng từ Michael Lachance, người quản lý và thực hiện các kế hoạch của hãng DreamWorks. Bộ phim được làm hoàn toàn bằng máy tính.

== Khởi chiếu ==
Kung Fu Panda chiếu giới thiệu tại Liên hoan phim Cannes (Pháp) ngày 15/5/2008.
Khởi chiếu tại Mỹ từ 6/6/2008.
Tại Việt Nam từ 27/6/2008.
Kungfu Panda đã đạt doanh thu $60.2 triệu USD ngay sau tuần đầu tiên công chiếu tại Mỹ (6/6/2008), dẫn đầu nhiều bảng xếp hạng trong tuần, như bảng xếp hạng của Box Office Mojo và vượt qua bộ phim ăn khách Sex And The City để vươn lên vào vị trí thứ nhất vào ngày 8 tháng 6 năm 2008. Rồi bộ phim đạt được doanh thu 16 triệu NDT (gần 2,4 triệu USD) chỉ sau 2 tuần công chiếu tại Trung Quốc. Tổng cộng doanh thu phim Kungfu Panda thu về được là $631.908.951 USD trên toàn thế giới.


== Công nghệ ==
Kungfu Panda được sản xuất trên nền công nghệ IMAX, công nghệ này giúp thể hiện hình ảnh với kích cỡ và độ phân giải rất cao. Với công nghệ IMAX, màn hình chuẩn có thể có chiều rộng tới 22 m và chiều cao tới 16 m.

== Giải thưởng ==
Kungfu Panda đã nhận được 16 đề cử trong lần thứ 36 của Giải Phim Hoạt Hình Quốc tế Annie được tổ chức thường niên. Trong những đề cử đó có đề cử Phim Hoạt Hình xuất sắc nhất. Cạnh tranh với Kungfu Panda còn có một bộ phim đình đám khác của hãng Pixar: Robot biết yêu, bộ phim hoạt hình nắm giữ 7 đề cử Annie. Kết quả trao giải được thông báo sẽ công bố ở Los Angeles vào ngày 30/1/2009.

== Phê bình ==
Hollywood Reporter đã nhận xét: "Kungfu Panda xứng đáng được coi là 1 tác phẩm hoàn hảo của hãng DreamWorks".


== Hậu trường ==
Công việc làm phim đã diễn ra từ trước tháng 10 năm 2004. Đến tháng 9 năm 2005, hãng DreamWorks thông báo đã tìm được diễn viên chính Jack Black lồng tiếng cho chú gấu Po.
Lúc đầu đạo diễn Mark Osborne có đề nghị làm một bộ phim có chiều sâu, nhưng đồng đạo diễn John Stevenson có ý kiến khác là làm một bộ phim hài kết hợp hành động, dễ hiểu đối với mọi tầng lớp lứa tuổi.
Nhà soạn nhạc Hans Zimmer được mời làm phần nhạc nền. Và để làm công việc này, ông đã phải lặn lội sang Trung Quốc để tìm hiểu nền văn hóa cũng như các nhạc điệu ở đây. Ông cũng đã nghe nhiều buổi diễn của dàn nhạc Trung Quốc Chinese National Symphony. Tuy nhiên, ngoài Zimmer ra, tổng giám đốc của hãng DreamWorks còn mời John Powell tham gia làm một phần nhạc nền. 8 năm trước đó, 2 nhà soạn nhạc này đã từng hợp tác soạn nhạc cho bộ phim Chill Factor và The Road To El Dorado.
Album nhạc nền của phim Kungfu Panda có tên Interscope Records đã được phát hành ra thị trường (3/6/2008) trước khi phim công chiếu 3 ngày.


Hãng Activision đã sản xuất 1 trò chơi ăn theo Kungfu Panda.
89% độc giả của web Rotten Tomatoes nhận xét và đánh giá Kungfu Panda là một bộ phim hay.


== Secrets of the Furious Five - Bí mật Ngũ Hùng ==
Đây là phim ngắn bên lề dài 25 phút, nói về quá trình học tập võ thuật và lớn lên của nhóm Ngũ Đại Hào Kiệt. Các diễn viên lồng tiếng gồm:

== Phần tiếp theo ==
Giám đốc của hãng DreamWorks cho biết vào ngày 13 tháng 8 năm 2008, phần 2 đã được bấm máy. Kung Fu Panda 2 đã ra mắt tại các rạp chiếu vào ngày 1 tháng 6 năm 2011.

== Chú thích ==

== Liên kết ngoài ==

Website chính thức
Kung Fu Panda trên Internet Movie Database
Kung Fu Panda tại AllMovie
Kung Fu Panda tại Rotten Tomatoes
Kung Fu Panda tại Box Office Mojo
Kung Fu Panda tại Metacritic


Dakota Mayi Johnson (sinh ngày 4 tháng 10 năm 1989) là một diễn viên, người mẫu người Mỹ. Cô là con gái của cặp đôi diễn viên nổi tiếng Melanie Griffith và đạo diễn Don Johnson. Cô bắt đầu sự nghiệp diễn xuất khi cùng mẹ đóng trong bộ phim hài kịch Crazy in Alabama (1999) và được gọi là Miss Golden Globe năm 2006. Sau khi tốt nghiệp trung học, Dakota Johnson trở lại với những vai diễn trong các bộ phim The Social Network (2010), Beastly (2011), Số 21 phố Jump (2012), Need for Speed (2014), bộ phim ngắn Ben and Kate (2012-2013) và Năm mươi sắc thái đen (2017).


Cô trở nên nổi tiếng toàn thế giới với vai diễn Anastasia Steele trong bộ phim Năm mươi sắc thái và giành được People's Choice Awards cho Nữ diễn viên phim chính kịch được yêu thích nhất. Cùng năm đó, cô lại tiếp tục gây chú ý với vai diễn trong Black Mass và A Bigger Splash. Dakota Johnson cũng nhận được đề cử BAFTA cho Ngôi sao mới nổi trong bộ phim Năm mươi sắc thái và Black Mass. Năm 2016, Dakota xuất hiện trong bộ phim hài lãng mạn Tuyên ngôn độc thân và tiếp tục đóng vai Anastasia Steele trong Năm mươi sắc thái Đen và Năm mươi sắc thái tự do.
Johnson đã xuất hiện trong các bộ phim như bộ phim tội phạm Black Mass (2015), bộ phim truyền hình A Bigger Splash (2015) của Luca Guadagnino, bộ phim hài lãng mạn How to Be Single (2016), bộ phim kinh dị siêu nhiên Suspiria (2018), bộ phim kinh dị Bad Times at the El Royale (2018), phim kinh dị tâm lý Wounds (2019), The Peanut Butter Falcon (2019) và The Lost Daughter (2021) của Maggie Gyllenhaal.


== Tiểu sử ==
Dakota Mayi Johnson sinh ngày 4 tháng 10 năm 1989, tại Bệnh viện Brackenridge ở Austin, Texas. Cha của cô đã quay bộ phim The Hot Spot ở Texas khi cô được sinh ra. Ông bà ngoại của cô là giám đốc điều hành quảng cáo và cựu diễn viên nhí Peter Griffith và nữ diễn viên Tippi Hedren. Cô là cháu gái của nữ diễn viên Tracy Griffith và nhà thiết kế sản xuất Clay A. Griffith. Cha dượng cũ của cô là nam diễn viên Tây Ban Nha Antonio Banderas. Johnson có sáu anh chị em cùng cha khác mẹ: về phía mẹ, cô có một anh trai cùng cha khác mẹ, Alexander Bauer, và một em gái cùng cha khác mẹ, Stella Banderas; về phía cha, cô có ba người anh em cùng cha khác mẹ - Jesse, Jasper, Deacon - và một người chị cùng cha khác mẹ, Grace Johnson.


Vì công việc của cha mẹ, Johnson đã dành phần lớn thời thơ ấu của mình ở nhiều địa điểm khác nhau cùng họ trên phim trường và các buổi công chiếu, mặc dù cô đã dành nhiều thời gian ở Aspen và Woody Creek, Colorado, nơi cô làm việc trong mùa hè ở chợ địa phương khi còn là một thiếu niên. Ở Woody Creek, cô là hàng xóm với Hunter S. Thompson, người mà cha cô là bạn lâu năm, người thường đến nhà họ vào sáng sớm, thông báo về sự hiện diện của ông bằng cách xả súng. Cô đã theo học tại Trường Cộng đồng Aspen trong một thời gian. Johnson nhớ lại: "Tôi thường xuyên không bị mắc kẹt và không bị ràng buộc, tôi không có neo ở đâu cả. Cô theo học tại Trường Santa Catalina ở Monterey, California, cho năm thứ nhất trung học trước khi chuyển đến Trường New Roads tư thục ở Santa Monica, California.


Johnson bắt đầu quan tâm đến việc làm người mẫu ở tuổi 12 sau khi tham gia một buổi chụp ảnh với con của những người nổi tiếng khác cho Teen Vogue, và sau đó kiếm được thu nhập làm người mẫu khi học trung học ở Santa Monica. Cô ấy đã phải vật lộn với chứng trầm cảm từ khi khoảng 14 tuổi và đã kiểm tra để phục hồi chức năng. Johnson thích diễn xuất khi còn nhỏ, dành thời gian đáng kể trên phim trường với cha mẹ cô, nhưng họ đã ngăn cản cô theo đuổi nghề này cho đến khi cô tốt nghiệp trung học. Sau khi tốt nghiệp trung học, cô bị Juilliard ở Thành phố New York từ chối. Buổi thử giọng của cô ấy có trang bìa của một bài hát Radiohead.


== Sự nghiệp ==

=== 1999–2014: Bắt đầu ===
Năm 1999, Johnson ra mắt bộ phim Crazy in Alabama , nơi cô và chị gái Stella Banderas đóng vai con gái cho người mẹ ngoài đời thực của họ, Melanie Griffith. Phim do cha dượng khi đó của cô, Antonio Banderas, làm đạo diễn. Năm 2006, cô được chọn là Hoa hậu Quả cầu vàng 2006, nơi cô là Hoa hậu Quả cầu vàng thế hệ thứ hai đầu tiên trong lịch sử của Quả cầu Vàng.


Năm 2006, Johnson ký hợp đồng với IMG Models. Mặc dù diễn xuất là công việc chính của cô, cô đã làm người mẫu cho dòng quần jean của thương hiệu MANGO vào năm 2009 và quay chiến dịch "Rising Star" cho nhãn hiệu thời trang Australia Wish vào năm 2011.


Khi Johnson tốt nghiệp trung học, cô tham gia các lớp học diễn xuất với giáo viên Tom Todoroff cho đến năm 2008. Cô ký hợp đồng với William Morris Agency và bắt đầu sự nghiệp diễn xuất của mình. Cô xuất hiện với một vai nhỏ là Amelia Ritter trong bộ phim ăn khách được đề cử giải Oscar The Social Network (2010), của đạo diễn David Fincher. Cô có một vai nhỏ trong bộ phim giả tưởng Beastly (2011), tiếp theo là bộ phim truyền hình For Ellen (2012) của So Yong Kim cùng với Paul Dano và Jon Heder, về một nhạc sĩ đang gặp khó khăn trong cuộc chiến giành quyền nuôi con. Cũng trong năm 2012, cô có vai diễn trong bộ phim hài độc lập Goats của Christopher Neil, đóng vai một học sinh tại một trường dự bị; Bộ phim hài lãng mạn The Five-Year Engagement của Nicholas Stoller; và bộ phim hài 21 Jump Street. Cô cũng đóng vai nữ chính trong bộ phim Date and Switch của Chris Nelson do Alan Yang viết kịch bản .


Vào tháng 3 năm 2012, Johnson được chọn vào vai Kate trong loạt phim hài Ben và Kate của Fox , đánh dấu sự ra mắt truyền hình của cô.  Chương trình bị hủy vào ngày 25 tháng 1 năm 2013, sau một mùa. Johnson nhanh chóng tiếp tục sự nghiệp điện ảnh của cô, với một vai nhỏ trong Need for Speed (2014). Năm 2013, cô đóng vai một trong những nhân viên mới trong tập cuối của loạt phim hài The Office của đài NBC.


=== 2015–nay: Đột phá ===
Bước đột phá của Johnson đến với vai chính Anastasia "Ana" Steele trong bộ phim lãng mạn khiêu dâm Fifty Shades of Grey, được công chiếu vào tháng 2 năm 2015 và đã mang lại cho cô sự công nhận trên toàn thế giới. Để giành được vai diễn này, Johnson đã phải cạnh tranh với Lucy Hale, Felicity Jones, Elizabeth Olsen, Danielle Panabaker và Shailene Woodley. Trước những câu hỏi liên quan đến lập trường của cô ấy về quyền giới tính liên quan đến nhân vật của cô ấy trong loạt phim Năm mươi sắc thái, Johnson nói: "Tôi tự hào về [bộ phim]. Tôi hoàn toàn không đồng ý với những người nghĩ Ana yếu đuối. Tôi nghĩ cô ấy thực sự mạnh hơn anh ta. Mọi thứ cô ấy làm đều do cô ấy lựa chọn. Và nếu tôi có thể là người ủng hộ phụ nữ làm những gì họ muốn với cơ thể của mình và không xấu hổ về những gì họ muốn, thì tôi là tất cả vì điều đó."


Vào ngày 15 tháng 2 năm 2015, Johnson xuất hiện trong chương trình đặc biệt kỷ niệm 40 năm của Saturday Night Live và tổ chức SNL vào ngày 28 tháng 2 năm 2015, khiến cô trở thành con gái thứ hai của một cựu người dẫn chương trình SNL (sau Gwyneth Paltrow , người mà mẹ Blythe Danner đã tổ chức trong phần bảy của chương trình mùa giải năm 1982) để tổ chức chương trình. Cũng trong năm 2015, cô tái hợp với diễn viên Johnny Depp của 21 Jump Street, đóng vai mẹ của đứa con của nhân vật anh trong bộ phim truyện Black Mass. Jessica Kiang của IndieWire nói rằng cô ấy "chẳng làm nên chuyện gì" trong vai diễn của mình. Năm 2015, Johnson đóng vai chính trong bộ phim kinh dị A Bigger Splash của Luca Guadagnino, cùng với Tilda Swinton , Matthias Schoenaerts và Ralph Fiennes. Cô đã trình diễn trong một lần cover bài hát "Unfornough", cùng với Fiennes cho nhạc phim của bộ phim. Viết cho Rolling Stone, Peter Travers nói rằng Johnson đã cho thấy rằng nhân vật của cô ấy "có nhiều thứ trong tâm trí cô ấy hơn là trượt dài một


cách quyến rũ". Theo Christy Lemire từ RogerEbert.com: "A Bigger Splash cho phép Johnson trở nên hài hước và quyến rũ hơn cô ấy trong Fifty Shades of Grey". Cùng năm đó, sự ra mắt của Cymbeline, một bộ phim hiện đại chuyển thể từ vở kịch của William Shakespeare, trong đó cô đóng vai chính cùng Ethan Hawke và Ed Harris. How to Be Single năm 2016, với Leslie Mann và bạn diễn Date and Switch của cô, Nicholas Braun. Cô ấy trình diễn bản cover bài hát "Can't Take My Eyes Off of You", cùng với các diễn viên Zani Jones Mbayise, Vanessa Rubio và Damon Wayans Jr. cho nhạc phim. Johnson được mời gia nhập Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh vào tháng 6 năm 2016.


Johnson đã tập luyện vũ đạo để chuẩn bị cho Luca Guadagnino 's Suspiria (2018), một bộ phim kinh dị siêu nhiên và làm lại từ phim năm 1977 của Dario Argento , trong đó cô đóng vai một vũ công người Mỹ ở Berlin đăng ký vào học viện do một nhóm phù thủy điều hành. David Ehrlich của IndieWire mô tả màn trình diễn của Johnson trong phim là "không ăn năn một cách ly kỳ". Cũng trong năm 2018, cô đóng vai chính trong bộ phim kinh dị mới Bad Times at the El Royale của Drew Goddard , với Jeff Bridges , Jon Hamm và Chris Hemsworth. Trong phim, cô vào vai một cô nàng hippie đang ở tại một khu nghỉ dưỡng ở biên giới California - Nevada, nơi cuộc sống của nhiều người có quá khứ đáng ngờ giao nhau. Screen Rant xếp hạng diễn xuất của Johnson là tốt thứ tư trong phim và tuyên bố rằng "cô ấy mang đến một sức mạnh tiềm ẩn, kín đáo cho vai diễn của mình".


Năm 2019, Johnson đóng vai chính trong bộ phim kinh dị tâm lý, Wounds, đối diện với Armie Hammer, do Babak Anvari đạo diễn, dựa trên tiểu thuyết kinh dị The Visible Filth của Nathan Ballingrud. Phim có buổi ra mắt thế giới tại Liên hoan phim Sundance vào ngày 26 tháng 1 năm 2019.  Sau đó, cô đóng vai chính trong bộ phim phiêu lưu độc lập được đánh giá tốt,The Peanut Butter Falcon, cùng với Shia LaBeouf và Bruce Dern, đã có buổi ra mắt thế giới tại South by Southwest vào ngày 9 tháng 3 năm 2019. Cô xuất hiện trong bộ phim truyền hình Our Friend, cùng Casey Affleck và Jason Segel , và do Gabriela Cowperthwaite làm đạo diễn. Bộ phim dựa trên cuộc sống thực của cặp đôi Nicole và Matthew Teague, đối mặt với cái chết sắp xảy ra của Nicole, nhìn thấy người bạn thân nhất của họ chuyển đến để giúp họ ra ngoài. Cô đã hát trên ba bản cover của bài hát cho nhạc phim, bao gồm một trong "If I Had the World to Give" của Grateful Dead. Joe Morgenstern của The Wall Street Journal đã viết rằng "sự thân mật trong diễn xuất của


cô Johnson thật phi thường. Cô ấy là người kém quyết đoán nhất trong số các ngôi sao điện ảnh, nhưng lòng dũng cảm, sự tuyệt vọng và giận dữ mà cô ấy tìm thấy ở Nicole sẽ nâng bạn dậy và xoay chuyển bạn". Trong khi Gary Goldstein từ Los Angeles Times nói rằng Johnson "gây ấn tượng với phạm vi ảnh hưởng - từ tán tỉnh, sôi nổi và yêu mến đến cứng rắn, giận dữ và cam chịu; đó là một màn trình diễn đáng yêu".


Johnson thành lập công ty sản xuất TeaTime Pictures, cùng với cựu giám đốc phát triển của Netflix, Ro Donnelly, để phát triển các dự án phim và truyền hình. Năm 2020, Johnson ra mắt đạo diễn, đồng đạo diễn (với Cory Bailey) video âm nhạc cho "Cry Cry Cry" của Coldplay, có sự góp mặt của bạn trai Chris Martin. Johnson đóng vai chính cùng với Tracee Ellis Ross trong bộ phim kịch tính The High Note, được phát hành vào ngày 29 tháng 5 năm 2020. Màn trình diễn của cô được coi là "có lẽ là màn trình diễn tốt nhất và chắc chắn đáng yêu nhất" theo Chicago Sun Times. Scott Mendelson của Forbes nói rằng Johnson và Kelvin Harrison Jr có "phản ứng hóa học tự nhiên, thoải mái và những cảnh quay chậm của họ tạo thành xương sống cảm xúc của bộ phim", ngược lại Ann Hornaday của The Washington Post viết rằng "trông cô ấy thật đáng yêu tại và không bao giờ có thể bị buộc tội là hoạt động thái quá, nhưng xét về mặt truyền đạt ý tưởng duy nhất, Johnson không thể sánh được với [Tracee Ellis] Ross những thay đổi về giai điệu được


cân chỉnh cẩn thận giữa sự nghiêm túc, tự nhận thức, cô lập và gần gũi với thực tế." Năm 2021, cô đóng vai chính trong The Lost Daughter của đạo diễn Maggie Gyllenhaal, dựa trên tiểu thuyết cùng tên của Elena Ferrante.


==== Dự án sắp tới ====
Cô ấy sẽ đóng vai chính trong Am I Ok? của Stephanie Allyne và Tig Notaro, một series chuyển thể của Netflix về Persuasion của tác giả Jane Austen, [ Cha Cha Real Smooth của Cooper Raiff, Daddio của đạo diễn Christy Hall  và Crackpot của đạo diễn Elaine Tháng Năm. Ngoài ra, Johnson ký hợp đồng đóng vai chính và sản xuất Rodeo Queens, một loạt phim giả tưởng do Carrie Brownstein đạo diễn cho Amazon Studios.
Johnson sẽ đóng vai trò là nhà sản xuất điều hành một số bộ phim của TeaTime Pictures. Cô sẽ sản xuất và đóng vai chính trong Forever, Interrupt , trong đó cô sẽ đóng vai một góa phụ trẻ, Unfit, trong đó cô sẽ đóng vai Carrie Buck trong một bộ phim truyền hình về phòng xử án những năm 1920 dựa trên cuốn sách phi hư cấu Imbeciles: The Supreme Court, American Eugenics, and the Sterization of Carrie Buck của Adam Cohen, và Queens of the Stoned Age, dựa trên bài báo GQ của Suketu Mehta. Ngoài ra, cô ấy sẽ đóng vai chính và sản xuất miniseries Cult Following.


Gần đây nhất, công ty TeaTime Pictures của cô đã nhận được một cổ phần thiểu số quan tâm đến Boat Rocker.
Vào tháng 2 năm 2022, Johnson được chọn vào vai Madame Web trong bộ phim siêu anh hùng sắp tới cùng tên, thuộc Vũ trụ Người Nhện của Sony.


== Cuộc sống cá nhân và các công việc kinh doanh khác ==
Johnson trước đây đã tham gia vào các mối quan hệ lâu dài với người yêu thời thơ ấu của cô , nhạc sĩ Noah Gersh  và nam diễn viên Jordan Masterson. Cô ấy hẹn hò với Matthew Hitt , giọng ca chính của ban nhạc indie rock Drowners của xứ Wales , không liên tục trong gần hai năm cho đến năm 2016. Cô ấy có quan hệ tình cảm với nhạc sĩ kiêm ca sĩ người Anh Chris Martin kể từ tháng 10 năm 2017. Họ cư trú tại Malibu, California .
Johnson là một người đam mê xăm hình. Năm 2018, cô hợp tác với 300 phụ nữ ở Hollywood để thành lập sáng kiến Time's Up nhằm bảo vệ phụ nữ khỏi bị quấy rối và phân biệt đối xử và vào năm 2020, cô ủng hộ phong trào "defund the police".
Johnson được bổ nhiệm làm đại sứ thương hiệu cho nhãn hiệu thời trang cao cấp, Gucci. Vào tháng 11 năm 2020, có thông báo rằng cô trở thành nhà đầu tư và đồng giám đốc sáng tạo của Maude, một thương hiệu chăm sóc sức khỏe tình dục.

== Danh sách phim ==

=== Điện ảnh ===

=== Truyền hình ===


=== MV ===

== Chú thích ==


Dưới đây là danh sách các loại cờ từng được dùng làm hiệu kỳ của các tổ chức chính trị - xã hội cấp quốc gia tại Tunisia, được các tài liệu độc lập và có uy tín ghi nhận:

== Quốc kỳ ==

== Hiệu kỳ tổng thống ==

== Tham khảo ==


Đây là một tên người Triều Tiên, họ là Kim.
Kim Seong-Jun (tiếng Hàn: 김성준; sinh ngày 8 tháng 4 năm 1988) là một cầu thủ bóng đá Hàn Quốc hiện tại thi đấu cho FC Seoul và Đội tuyển bóng đá quốc gia Hàn Quốc.

== Liên kết ngoài ==
Kim Sung-joon – Thông tin tại kleague.com
Kim Sung-joon – National Team stats tại KFA (tiếng Hàn)


Hồ Tây (với các tên gọi khác trong lịch sử như Đầm Xác Cáo, Hồ Kim Ngưu, Lãng Bạc, Dâm Đàm, Đoài Hồ) là hồ tự nhiên lớn nhất thành phố Hà Nội, hiện thuộc địa phận quận Tây Hồ. Đây là một hồ móng ngựa và là vết tích của dòng chảy cũ của sông Hồng. Hồ có diện tích hơn 500 ha với chu vi là khoảng 14,8 km.


== Lịch sử ==
Sách Tây Hồ chí ghi rằng, Hồ Tây có từ thời Hùng Vương, bấy giờ nơi đây là một bến nằm giáp sông Hồng thuộc động Lâm Ấp, nên được gọi là bến Lâm Ấp thuộc thôn Long Đỗ. Ở vào thời Hai Bà Trưng bến này ăn thông với sông Hồng, bao bọc quanh hồ là rừng cây gồm nhiều loại thực vật chính như tre ngà, bàng, lim, lau sậy, gỗ tầm... Cùng một số loài thú quý hiếm sinh tồn. Ngoài ra, xung quanh bờ hồ còn có sự xuất hiện của các hang động vừa và nhỏ, bờ phía Tây có Già La Động (nay là Quán La thuộc phường Xuân La), bờ phía Đông có Nha Lâm Động (nay là phố Yên Ninh, Hòe Nhai), bờ phía Nam có Bình Sa Động (thời Lý đổi là Giáp Cơ Xá nay thuộc quận Hoàn Kiếm). Cư dân sinh sống ở đây rất thưa thớt, họ sống chủ yếu bằng nghề săn bắt thú rừng, tôm, cua, cá và trồng tỉa cây cối.
Về địa lý, Hồ Tây là hồ ngoại sinh, có dạng lòng chảo, ngành địa chất lịch sử đã chứng minh được Hồ Tây là một phần của Sông Hồng.


Sách Đại Việt sử ký toàn thư chép, năm 1044, tháng 9 Vua sai đặt cũi lớn ở Dâm Đàm (Hồ Tây) lấy con voi nhà của Chiêm Thành làm mồi nhử voi rừng vào trong ấy, vua thân đến bắt.
Hồ Tây từ lâu lắm đã là thắng cảnh. Thời Lý - Trần, các vua chúa lập quanh hồ nhiều cung điện làm nơi nghỉ mát, giải trí như cung Thúy Hoa và Từ Hoa thời Lý nay là khu vực điện Hàm Nguyên thời Trần nay là khu chùa Trấn Quốc. Tương truyền, chùa Kim Liên được dựng trên nền cung điện của Công chúa Từ Hoa là con Vua Lý Thần Tông. Để phát triển cơ sở tầm tang, công chúa Từ Hoa đã mang các cung nữ ra khu vực Hồ Tây khai hoang, lập ấp và dựng nghề trồng dâu nuôi tằm dệt lụa cho họ. Trại Nghi Tàm là một điền trang lớn quán xuyến việc này.


Hồ Tây vẫn được khai phá, cải tạo vào thời nhà Trần. Công chúa Túc Trinh con Vua Trần Thánh Tông (1258-1278) đã rời cung điện ra vùng Bắc Kinh thành Thăng Long rồi bỏ tiền phát chẩn, cấp giống vốn cho dân nghèo làm ăn sinh sống. 'Lúc đầu chỉ chiêu mộ được 10 nhân khẩu, thấy mảnh vườn bên sông vừa đẹp lại vừa tiện đi lại nên lập ấp nhỏ ở xứ Vườn, sau dân lập thành làng đặt tên là Cổ Nhuế viên.
Trong chuyến Bắc tuần đến thăm hồ Tây, vua Thiệu Trị nhận xét: “Người đời vẫn nói: Thăng Long nhiều cảnh đẹp mà Tây Hồ là nhất, tới nay xem ra chỉ là một làn đầm ao sánh với Tây Hồ [Trung Quốc] mà thôi."


Chiêu nghi Vũ Thị Ngọc Xuyến (Vương phi của Chúa Trịnh Tạc) ở Thế kỷ XVII đã có công giúp dân khai khẩn ruộng hoang trông khu vực làng Xã Minh Cảo - Xuân Đỉnh (nay thuộc Quận Tây Hồ). Trước đây, sâm cầm hồ Tây được xem là đặc sản tiến vua, nhưng có giai thoại kể là nhờ công bà Huyện Thanh Quan thảo đơn giúp dân thưa việc xách nhiễu của quan trên và vua Tự Đức xét đơn đã tha lệnh cống cho vùng. Nhưng cùng với thời gian, Hồ Tây hẹp lại, dơ hơn và ít rong rêu, và vì sự săn bắn bừa bãi, từ khoảng năm 1994, chim sâm cầm đã không trở về Hồ Tây.


Hồ Trúc Bạch cũng chính là một phần của Hồ Tây, từ thế kỉ XVII khi dân hai làng Yên Hoa (nay là Yên Phụ) và Yên Quang (nay là phố Quán Thánh) đắp con đê ngăn góc đông nam Hồ Tây để nuôi bắt cá. Từ khi thành một hồ biệt lập, hồ đã đi vào thư tịch cổ. Sách "Tây Hồ chí" cho biết nguyên ở phía nam hồ có làng Trúc Yên, có nghề làm mành, do đó nhà nào cũng trồng trúc, trúc mọc như rừng. Đường Thanh Niên có từ năm 1957 - 1958, trước gọi là đường Cổ Ngư, hình thành từ một con đê hẹp được đắp ngăn một góc Hồ Tây. Theo ý kiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, sau khi đường được thanh niên học sinh Hà Nội lao động trong những ngày thứ bảy cộng sản mở rộng như ngày nay.
Ven hồ Trúc Bạch có nhiều di tích lịch sử và công trình kiến trúc đặc sắc như đền Quán Thánh ở ngay góc tây nam hồ. Phía đông có chùa Châu Long, tương truyền xây từ thời Trần, là nơi tu hành của công chúa con vua Trần Nhân Tông. Có đền An Trì, nơi thờ Uy Đô, một anh hùng chống quân Nguyên.


Sách "Tây Hồ chí" cho biết thời chúa Trịnh Giang xây ở đây một cung điện gọi là Viện Trúc Lâm. Về sau, viện trở thành nơi giam cầm những cung nữ có lỗi, phải dệt lụa để mưu sinh. Lụa đẹp, bóng bẩy, nổi tiếng khắp kinh thành, gọi là lụa làng Trúc. Phía bắc hồ Trúc Bạch có một gò đất nhỏ, trên gò có đền thờ Cẩu Nhi gắn với chuyện Lý Công Uẩn dời đô.
Từ chốn rừng rậm, đầm lầy hoang hóa, qua công lao khai khẩn xây dựng của bao thế hệ, trong đó có sự đóng góp rất lớn của một số vương phi các triều đại, Hồ Tây đã trở thành một thắng cảnh văn hóa - du lịch nổi tiếng của Kinh đô Thăng Long - Hà Nội. Nếu Hồ Tây được ví như nhụy hoa thì Thập tam trại (13 làng trại) là những cánh hoa đẹp tỏa hương sắc thơm lành.


== Tên gọi ==
Phụ thuộc vào ý nghĩa văn hóa từng thời đại, cũng như ý chí chủ quan của con người, trải qua các thời kỳ lịch sử, Hồ Tây có những tên gọi khác nhau, mỗi tên gọi ấy đều gắn với từng sự tích, từng câu chuyện dân gian.


Đầm Xác Cáo có lẽ là tên gọi xưa nhất của hồ Tây, gắn với sự tích con hồ ly tinh chín đuôi. Lịch sử ra đời của hồ Tây được nhắc đến lần đầu tiên trong Lĩnh Nam chích quái do Vũ Quỳnh và Kiều Phú soạn vào khoảng năm 1492. Ở đây, tác giả đã kể về lai lịch hồ Tây trong truyện Hồ tinh. Theo đó ở phía tây thành Long Biên có hòn núi đá nhỏ, có con Hồ Tinh (yêu quái cáo, con quái sau Ngư Tinh, trước Mộc Tinh) chín đuôi sống hơn ngàn năm, có thể biến hóa vạn trạng, khi thành người khi thành quỷ ở khắp dân gian. Long Quân bèn ra lệnh cho sáu đạo quân của thủy phủ dâng nước lên công phá bắt cáo mà nuốt ăn. Nơi này trở thành một cái vũng sâu. Hồ Tây chính là hang con cáo chín đuôi phá hoại dân lành, bị Long Quân dâng nước lên công phá. Do đó, hồ có tên là đầm Xác Cáo. Để giữ kỷ niệm xưa, người ta đã đặt tên cho cánh đồng ở phía Tây đầm là Hồ Đỗng (hang cáo) và thôn xóm cạnh cánh đồng đó là Làng Cáo (Xuân Tảo), làng Hồ Thôn (nay là Hồ Khẩu) "Hồ" là "con cáo" đồng âm với "hồ" (hồ nước), hòa quyện với nhau trong những địa


danh Hồ Khẩu, Cáo Đỉnh... Đối với dân thường, ý nghĩa huyền thoại và đời sống hiện thực thật khó lòng tách bạch. Ngày nay con đường bao quanh phía Tây Hồ Tây mang tên Lạc Long Quân, còn đường bao quanh phía Đông chạy dọc đê sông Hồng từ Nghi Tàm đến Nhật Tân là Âu Cơ thể hiện lòng cảm ơn đối với ân đức của nhà vua.


Nguyễn Huy Lượng trong Tụng Tây Hồ phú có câu:


Trước bạch hồ nào ở đó làm hang,
Long vương hổ nên vùng đại trạch
là để nói về sự tích này.
Ở một số tài liệu khác lại ghi chép rằng, người trừ con cáo chín đuôi ở Tây Hồ khi ấy là Huyền Thiên Chấn Vũ, vị thánh sau này được thờ tại đến Quán Thánh, ngay gần hồ Tây.


Hồ Kim Ngưu dựa theo truyền thuyết hồ Trâu Vàng. Truyện kể về một người khổng lồ hết sức to lớn, sức khỏe phi thường, muôn người không địch nổi, ông xuất gia làm thiền sư, đó chính là thiền sư Minh Không. Thiền sư Minh Không sang Tàu chữa bệnh cho con vua Tống. Khi công việc hoàn thành, vua muốn trả ơn. Nhà sư chỉ xin một ít đồng đen cho vào tay nải. Vua Tàu đồng ý cho thiền sư tự ý vào kho lấy đồng. Thiền sư đã lấy tất cả đồng đen trong kho bỏ vào tay nải và thả nón tu lờ làm thuyền, bơi về nước Nam. Về đến Thăng Long, ông dùng số đồng đó đúc thành bốn thứ bảo khí nhà Phật: Tượng Phật cao 6 trượng, chóp đỉnh tháp Báo Thiên chín tầng, đỉnh đồng có đường kính 10 sải tay và một quả chuông đồng cực lớn. Chuông đúc xong, đức vua sai ông đánh một hồi chuông dài để báo hiệu cho dân chúng biết tin vui nước nhà đang thái bình thịnh trị! Tiếng chuông ngân đến tận kinh đô bên Tàu. Nghe tiếng chuông con trâu bằng vàng to lớn nằm trước kho đồng bên Tàu tự dưng bừng tỉnh "Đồng đen là mẹ của vàng" ngỡ là tiếng mẹ gọi nó


liền vươn mình phóng thẳng xuống phương Nam tìm đến quả chuông khổng lồ, quần mãi xung quanh. Trâu vàng quần quanh mãi mà vẫn không thấy, khiến cho cả một vùng đất lớn quanh quả chuông sụt xuống thành một vùng hố sâu. Quả chuông sau một hồi cũng đổ sụp xuống hố sâu. Trâu vàng cũng theo đó nhảy xuống và nằm bên cạnh, chẳng bao lâu sau vùng đất bị trâu vàng dẫm sụt, nước tràn đầy trải rộng thành một hồ nước mênh mông. Từ đó, quả chuông cứ nằm mãi dưới lòng hồ không ai vớt lên nổi và trâu vàng vẫn cứ nằm mãi bên cạnh quả chuông dưới đáy nước sâu mà không quay về phương Bắc nữa. Do vậy người ta bèn đặt tên cho hồ là hồ Kim Ngưu. Thiền sư Minh Không về sau được thợ đúc đồng vùng Ngũ Xá (nay ở Đông Nam hồ Trúc Bạch) thờ làm tổ sư nghề đúc đồng. Đình Ngũ Xá thờ tổ sư Minh Không hiện nằm trên phố Nguyễn Khắc Hiếu, chùa Ngũ Xá nằm trên phố Ngũ Xá đều thuộc phường Trúc Bạch. Trong đình có tượng tổ sư bằng gỗ cao 1m70, trong chùa có pho tượng đồng A Di Đà cao 3m95, chu vi 11m60, nặng 10 tấn. Đây là pho tượng đồng lớn


nhất Việt Nam hiện nay.


Trong dân gian còn truyền tụng câu:


Trâu vàng ẩn mãi giữa hồ,
Nước dù cạn vẫn mịt mù tăm hơi
Lãng Bạc, theo "Tây Hồ chí", thì sau khi dập tắt cuộc khởi nghĩa bi hùng của Hai Bà Trưng, Tướng quân Mã Viện - tướng thứ ba của nhà Hán - đã gọi hồ Tây là Lãng Bạc với ý nghĩa hồ đầy sóng vỗ. Một viên tướng là Bình Lạc hầu Hàn Vũ đã chết ở đây. Tên gọi này thể hiện ý nghĩa rõ nhất vào những ngày giông bão, mặt hồ rộng, sóng nước nổi lên ầm ầm, tạo ra một cảnh hồ hùng tráng và nên thơ.
Dâm Đàm, tên gọi này cũng không biết chính xác được gọi trong thời gian nào, nhưng theo Trần Quốc Vượng thì Dâm Đàm có tên thật từ thời Lý-Trần với huyền tích Lý Nhân Tông ngồi thuyền Mục Thận xem đánh cá, gặp sương mù, có thuyền tới gần, trên có hổ, Mục Thận quăng lưới bắt hổ, hóa ra đó là Thái sư Lê Văn Thịnh, và ông cho rằng Dâm Đàm nghĩa là hồ mù sương.


Theo sách Hồn sử Việt thì khi vua Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long, hồ Kim Ngưu trở thành một địa điểm du ngoại được nhà vua và các quan ưa thích, nhiều lần trong các buổi du ngoại, nhà vua gặp sương mù bao phủ, cảnh tượng hồ trở nêm huyền ảo mộng mơ, vì vậy hồ đã được đổi tên là Dâm Đàm .
Tây Hồ, năm 1573 tránh tên húy của Vua Lê Thế Tông là Duy Đàm, người ta đổi là Tây Hồ. Cái tên Tây Hồ có từ đó, ngoài lý do trên, có lẽ việc đặt tên này nhằm sánh với phương Bắc, vì ở Trung Quốc cũng có Tây Hồ nổi tiếng ở Hàng Châu. Việc đặt tên các địa danh, sông hồ của Việt Nam theo Trung Quốc là điều thường gặp.
Đoài Hồ, do Trịnh Tạc (1657-1682) được phong tước Tây Vương, nên các địa danh nào có chữ Tây đều bị ông ra lệnh đổi thành Đoài (quẻ Đoài thuộc phương Tây - ý nghĩa như nhau, âm và chữ khác nhau) như Sơn Tây gọi thành Xứ Đoài, bởi vậy nên Tây Hồ được gọi là Đoài Hồ,. Nhưng cái tên Đoài Hồ không được dùng lâu, sau đó còn đổi thành Diêm Hồ, Liêm Đàm. Nhưng người ta vẫn quen gọi là Hồ Tây hơn.


== Di tích lịch sử văn hóa ==

Hồ Tây từ xa xưa đã là thắng cảnh nổi tiếng. Từ thời Lý-Trần, các vua chúa đã lập quanh hồ nhiều cung điện làm nơi nghỉ mát, giải trí như cung Thuý Hoa đời nhà Lý, tức điện Hàm Nguyên đời nhà Trần nay là khu chùa Trấn Quốc; cung Từ Hoa đời nhà Lý nay là khu chùa Kim Liên; điện Thuỵ Chương đời nhà Lê nay là khu Trường Chu Văn An.
Xung quanh hồ cũng có nhiều di tích văn hoá, lịch sử như:


Làng Nghi Tàm, quê hương nhà thơ Bà huyện Thanh Quan với chùa Kim Liên có kiến trúc độc đáo;
Làng Nhật Tân với chùa Tào Sách và nghề trồng hoa đào nổi tiếng;
Làng Tứ Tổng với chùa Vạn Phúc và nghề trồng dâu nuôi tằm, sau này chuyển sang trồng quất cảnh. Quất cảnh Tứ Liên (tên mới của Tứ Tổng) đẹp nhất trong tất cả các vùng trồng quất cảnh ngày nay;
Làng Xuân La với chùa Thiên Niên (Thiên Niên cổ tự) thờ bà tổ nghề dệt lĩnh Phạm Thị Ngọc Đô thứ phi của vua Lê Thánh Tông;
Làng Kẻ Bưởi (An Thái) với nghề làm giấy (giấy dó) cổ truyền, với đền Đồng Cổ (hiện nằm trên đường Thụy Khuê) nơi bách quan hội thề đời nhà Lý;
Làng Thuỵ Khuê với chùa bà Đanh, đền Quán Thánh, chùa Trấn Quốc.;
Phủ Tây Hồ (thờ Liễu Hạnh Công chúa) nổi tiếng là một di tích và là một thắng cảnh.


Đường Thanh Niên: Trước gọi là đường Cổ Ngư, hình thành từ một con đê hẹp đắp ngăn một góc Hồ Tây. Năm 1957 - 1958 theo ý kiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh, con đường được thanh niên học sinh Hà Nội lao động trong những ngày thứ bảy cộng sản mở rộng như ngày nay, sau đó con đường được đổi tên thành Đường Thanh Niên. Vào những ngày đẹp trời, rất đông người dân Hà Nội đi dạo quanh hồ hoặc chèo thuyền thưởng ngoạn cảnh đẹp;
Trường Chu Văn An.


== Đô thị hóa ==

Với dân cư Hà Nội ngày càng đông, khu vực Hồ Tây gồm các phường Bưởi, Thụy Khuê, Yên Phụ, Tứ Liên, Nhật Tân, Quảng An, Xuân La và Phú Thượng dần mất nét ven đô mà thay đổi theo chiều hướng mật độ cao, phố xá dày đặc. Nhà chức trách đã ra kế hoạch giảm mức tăng trưởng và chỉnh trang khu vực quanh hồ, hạn chế các công trình gia cư chiều cao tối đa là 12 mét hầu giữ khoảng không gian cây xanh.


== Môi trường ==
22h ngày 1 tháng 10 năm 2016, cá Hồ Tây bắt đầu chết hàng loạt. Theo báo cáo của chủ tịch UBND TP Hà Nội với Chính phủ sáng 4 tháng 10, số cá chết ở hồ Tây được thu gom, xử lý lên tới 200 tấn. Ông Đỗ Anh Tuấn, chủ tịch UBND quận Tây Hồ cho biết: "Số lượng cá chết lần này rất nhiều, cá chết trên diện rộng cả ở tầng nước mặt và tầng nước lửng có độ sâu khoảng 2m nước". Giống cá chết nhiều nhất là cá mè, rô phi và cá dầu. Cá chết nổi trắng Hồ Tây sang 3-10 chủ yếu là các loại cá to cỡ 3–4 kg, thậm chí cá chép, cá trắm cỡ 5–6 kg cũng đã chết nổi trắng mặt hồ. Theo UBND thành phố Hà Nội, kết quả kiểm tra nhanh (test nhanh) mẫu nước cho thấy toàn bộ nước mặt của Hồ Tây không có oxy.
Theo ông Đỗ Hùng Vương, Phó trưởng ban quản lý hồ Tây, có nhiều nguyên nhân khiến hồ Tây ô nhiễm như: chưa có trạm xử lý nước thải tập trung; khoảng 30 cống vẫn hàng ngày xả thải trực tiếp xuống hồ và đã nhiều năm hồ chưa được nạo vét.


=== Nhận xét ===
TS Bùi Quang Tề (chuyên gia về bệnh thủy sản, nguyên trưởng phòng sinh học thực nghiệm Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản I) cho là chính các chất độc, các chất thải hữu cơ đổ vào hồ Tây quá mức cho phép đã khiến các chất thải hữu cơ có nhiều trong hồ hút oxy để phân hủy, dẫn tới việc cá chết.

== Hồ Tây trong thi văn ==

Bài thơ Phong cảnh Tây Hồ của Nguyễn Huy Lượng có thể đọc xuôi hoặc ngược mà vẫn không thất luật:

Đầy vơi thực lạ cảnh Tây Hồ
Trước tự Trời kia khéo vẻ đồ
Mây lẫn nước xanh màu đúc ngọc
Nguyệt lồng hoa thắm vẻ in châu
Cây là tán rợp tầng cao thấp
Sóng gợn cầm tâu nhịp nhỏ to
Bầy sẵn thú vui non nước đủ
Tây Hồ giá ấy dễ đâu so!
Đọc ngược:

So đâu dễ ấy giá Hồ Tây!
Đủ nước non vui thú sẵn bầy
To nhỏ nhịp tâu cầm gợn sóng
Thấp cao tầng rợp tán là cây
Châu in vẻ thắm hoa lồng nguyệt
Ngọc đúc màu xanh nước lẫn mây
Đồ vẻ khéo kia Trời tự trước
Hồ Tây cảnh lạ thực vơi đầy
Nguyễn Huy Lượng còn làm bài Tụng Tây Hồ phú rất nổi tiếng, có một số câu như sau:


...
Trộm nhớ thuở đất chia chín cõi
Nghe rằng đây đá mọc một gò
Trước Bạch Hồ vào ở đó làm hang,
long vương trở nên vùng đại trạch
Sau Kim Ngưu do vào đây hóa vực,
Cao vương đào chặn mạch hoàng đô
Tiếng nghe gọi Dâm Đàm, Lãng Bạc
Cảnh ngó in tinh chử, băng hồ
Sắc dờn dờn nhuộm thức lam xanh,
Ngỡ động bích nổi lên dòng lẻo lẻo
Hình lượn lượn uốn vòng câu bạc,
Tưởng vầng ngân rơi xuống mảnh nhò nhò
...
Chày Yên Thái nện trong sương chểnh choảng
Lưới Nghi Tàm ngăn ngọn nước quanh co
Liễu bờ kia bay tơ biếc phất phơ,
Thoi oanh ghẹo hai phường dệt gấm
Sen vũng nọ nảy tiền xanh lác đác,
Lửa đóm ghen năm xã gây lò
Cầm ve gảy lầu thư ánh ỏi
Mõ cuốc khua án kệ rì rù
...
Gió hiu hiu dòng Nhị Thủy đưa lên,
Lồng hơi mát tới chùm hoa khóm trúc
Trăng vằng vặc mái Tam Sơn rọi xuống,
Đớp bóng trong từng lũ cá đàn cò
...
Bãi cỏ non trâu thả ngựa buông, nội Chu đã lắm người ca ngợi
Làn nước phẳng kình chìm ngạc lặn, ao Hán nào mấy trẻ reo hò
Mặt đất đùn này thóc này rau, rầu lòng Cô Trúc


Mặt nước chảy nọ dòng nọ bến, mặc chí Sào Do
Cây quán kia còn đứng dậy thần uy, đoàn mán tới dám khoe lời tây hữu
Sen chùa nọ lại bay về phật cảnh, lũ Ngô về từng niệm chữ nam mô
...


Nữ sĩ Hồ Xuân Hương cũng có bài Chơi Hồ Tây nhớ bạn như sau:

Phong cảnh Hồ Tây chẳng khác xưa
Người đồng châu trước biết bao giờ
Nhật Tân đê lở nhưng còn lối
Trấn Bắc rêu phong vẫn ngấn thờ
Nọ vực Trâu Vàng trăng lại bóng
Kìa gò Phượng Đất khói tuôn mờ
Hồ kia thăm thẳm sâu dường mấy
So dạ hoài nhân chửa dễ vừa

=== Ca dao ===
Gió đưa cành trúc la đà
Tiếng chuông Trấn Vũ, canh gà Thọ Xương
Mịt mù khói tỏa ngàn sương
Nhịp chày Yên Thái, mặt gương Tây Hồ.

=== Câu đối ===
Trên cổng làng Yên Thái phía đường Thụy Khuê còn một đôi câu đối:

Mỹ tục thuần phong, vĩnh chiếu Tây hồ minh kính
Thiện ngôn hảo sự, trường lưu mạt lị danh hương
(Tạm dịch: Thuần phong mỹ tục mãi mãi chiếu trên mặt nước hồ Tây, Lời hay việc tốt lưu truyền dài lâu như hương thơm của hoa nhài).

== Xem thêm ==
Các hồ tại Hà Nội
Hồ Hoàn Kiếm
Hồ Trúc Bạch
Hồ Bảy Mẫu

== Chú thích ==


== Sách tham khảo ==
Đại Việt sử ký toàn thư
Hồn sử Việt
Lĩnh Nam chích quái
Truyền thuyết Hùng Vương
Sổ tay văn hoá Việt Nam, Đặng Đức Siêu, Nhà Xuất bản Lao động 2006
Tây Hồ chí - khảo cứu của một người yêu Hồ Tây Lưu trữ ngày 11 tháng 5 năm 2010 tại Wayback Machine

== Liên kết ngoài ==
 Tư liệu liên quan tới West Lake (Hanoi) tại Wikimedia Commons
Hồ Tây Lưu trữ ngày 9 tháng 5 năm 2009 tại Wayback Machine
Chim Sâm cầm không trở lại Lưu trữ ngày 10 tháng 3 năm 2014 tại Wayback Machine, Báo Tổng cục Hải quan VN, 26/07/2005
Chuyện ít biết về 'mỏ' cá khổng lồ hàng trăm năm giữa Hà Nội Lưu trữ ngày 1 tháng 10 năm 2015 tại Wayback Machine


Ái Liên (1920 – 1991) là một ca sĩ, diễn viên, nghệ sĩ cải lương tài danh. Bà không chỉ là nữ ca sĩ tiên phong của tân nhạc mà còn là một diễn viên tài sắc vẹn toàn đất Bắc nổi tiếng trong thập niên 1930-1940. Sau này, bà còn là một diễn viên nòng cốt của nghệ thuật cải lương cách mạng miền Bắc.
Ái Liên được truy tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân vào năm 1997.

== Tiểu sử và sự nghiệp ==


=== Thời thơ ấu ===
Ái Liên tên thật Thái Thị Ái Liên (sau khi có cha dượng, bà được đổi sang họ Lê thành Lê Thị Ái Liên), có nhiều tranh cãi về năm và ngày sinh của bà, bà sinh năm 1920 tại Hải Phòng trong một gia đình có truyền thống nghệ thuật. Mẹ cô là bà Trần Thị Sinh – một diễn viên cải lương, dì là bà Trần Thị Lương, cậu là nhạc sĩ Canh Thân (tức Tino Thân). Chị cô là Lan Phương, sau này cũng là một nghệ sĩ cải lương tài danh. Cha cô là một nhà buôn trên con tàu chạy Hải Phòng - Hương Cảng đã đưa Ái Liên đi học các lớp sinh ngữ ở Hồng Kông, do đó cô có thể nói và hát tiếng Anh, Pháp, Hoa, Nhật. Tuy gia đình cô không phải là gia đình Công giáo nhưng cô từng học ở một trường dòng Mary Knoll ở Hồng Kông. Sau khi cha cô mất, mẹ cô kết hôn với ông Lê Văn Thuyết (tức Già Thuyết). Lớn lên cô là nữ sinh của trường Đức Trí ở đường Cát Giải, Hải Phòng.


Ngay từ lúc còn bé, Ái Liên đã say mê theo mẹ và anh chị học diễn cải lương. Lớn lên, nhờ khả năng thiên phú và sự luyện tập, Ái Liên bộc lộ tài năng đa dạng của mình. Cô tinh thông các nhạc cụ dân tộc như đàn kìm, cò, sến, độc huyền, thập lục, điều khiển giàn bát tấu, đánh trống, mõ thanh là... lẫn cả dương cầm, vĩ cầm, tây ban cầm, hạ uy cầm, trống jazz... Giọng hát của cô được Phạm Duy miêu tả là "trong như tiếng hạc bay qua".


=== Thành danh ===
Năm 16 tuổi, cô trở về Hải Phòng, sau đó tham gia các đêm diễn từ thiện ở Hà Nội, Nam Định với danh nghĩa tài tử. Sau đó cô được Hội kịch Bắc Kỳ (La Scène Tonkinoise) mời làm diễn viên, đóng vai Yến trong vở opéra comique mang tên Kịch trường vạn tuế của Trần Ngọc Diệp (một trong những vở ca kịch hài đầu tiên của Việt Nam). Cô được tờ báo tiếng Pháp L'Annam Nouveau ngợi khen là một tài năng lớn đầy hứa hẹn. Ái Liên nhanh chóng trở thành ngôi sao của đoàn kịch La Scène Tonkinoise, và cô còn được gọi là Miss Hanoi (Hoa khôi Hà Nội). Cuối tháng 1 năm 1935, La Scène Tonkinoise kiện cô vì vi phạm hợp đồng. Sau khi Ái Liên từ bỏ đoàn kịch, La Scène Tonkinoise nhanh chóng suy tàn vào năm 1935.


Năm 1937, Ái Liên chiếm chức tại hội chợ tơ lụa Hà Đông, sau đó cùng mẹ thành lập gánh hát Liên Hiệp. Nhưng do nhiều gánh khác như Quảng Lạc, Hiệp Thành, Ứng Lập Ban đang rất đông khách lúc bấy giờ, gánh Liên Hiệp không có đất diễn nên phải đi lưu diễn nhiều nơi. Sau đó do quản lý kém nên tan rã. Cuối năm 1937, Ái Liên theo gánh Đại Phước Cương vào Nam (có sự tham gia của những nghệ sĩ nổi tiếng như Năm Châu, Từ Anh, Bảy Nhiêu, Năm Phỉ, Ba Vân, Kim Cúc, Kim Lan).


Năm 1938, Ái Liên cùng với nghệ sĩ cải lương Kim Thoa đã thu 18 bài hát với ba dàn nhạc khiêu vũ Sài Gòn vào 9 đĩa 78 vòng/phút của hãng đĩa Beka. Những ca khúc được là những bài "Ta theo điệu tây" và đây cũng là những đĩa tân nhạc đầu tiên của Việt Nam. Ái Liên đã thể hiện một số ca khúc Pháp, Anh, viết lời Việt bởi Tư Chơi và Năm Châu, như "Un Bateau", "Santa Lucia", "Guitare d'Amour" (hát chung với Năm Châu), "Une Chanson Pour Nina"... với phần nhạc đệm của Charles Thu (tức Võ Đức Thu). Những bản ghi âm này được phát sóng đều đặn trên Đài phát thanh Sài Gòn lúc đó. Sau này, cô còn thu nhiều bản nữa như "Thằng cuội" (Lê Thương), "Ru con", "Lý con sáo" (dân ca Nam Bộ), "Cô lái đò" (Nguyễn Đình Phúc), "Dạ cổ hoài lang" (Cao Văn Lầu)...


Năm 1940, Ái Liên trở về Bắc thành lập đoàn Ái Liên khi mới ngoài 20 tuổi. Sau vài tháng tập luyện, đoàn đã dựng 6 vở cải lương Tiếng chuông chùa, Bóng người trong sương, Ái tình và nghệ thuật, Đời cô Yến, Chân ái tình và Cô gái Mường. Đoàn Ái Liên đã đi lưu diễn ở trên khắp Đông Dương và thu được thành công lớn. Đặc biệt trong chuyến hát ở Nam Vang, đoàn đã biểu diễn trước Hoàng gia Cao Miên và thái tử Norodom Sihanouk. Đoàn được ngợi khen nhiệt liệt và Ái Liên được Sihanouk tặng huân chương rồng vàng, Anh Đệ, Huỳnh Thái, Lan Phương và Phong Trần Tiến (4 tài tử chính) được tặng bằng khen danh dự .
Thời gian này, Ái Liên đã trở thành một trong những diễn viên miền Bắc được mọi người mến mộ cùng với Kim Xuân, Bích Hợp, Lan Phương, Kim Chung... Cô còn thành công với những vai diễn tuồng như Vương hậu (Khuất Nguyên), Lương Sơn Bá (Lương Sơn Bá - Chúc Anh Đài)... Ngoài hát cho đoàn Ái Liên của mình, cô còn cộng tác với đoàn Kim Chung của bầu Long.


Ái Liên kết hôn với ông Hà Quang Định - một doanh nhân giàu có. Họ đã cùng sản xuất hai bộ phim ca nhạc Nghệ thuật và hạnh phúc và Phạm Công Cúc Hoa do Ái Liên đóng vai chính. Trong phim Nghệ thuật và hạnh phúc, cô đóng cùng Ái Loan (con gái cô), Lệ Thanh, Anh Đệ và Ngọc Dzư).


=== Sau 1954 ===
Sau 1954, Ái Liên ở lại miền Bắc (Gánh Kim Chung của bầu Long lại vào Nam). Bà trở thành một trong những diễn viên gạo cội của cải lương cách mạng miền Bắc, tiếp tục đóng nhiều vở cải lương như Kim Thông trong Dệt gấm, Võ Thị Sáu trong Người con gái đất đỏ (Phạm Ngọc Truyền), Tuý Mộng trong Người nữ diễn viên miền Nam... Bà còn đảm nhận vai trò Trưởng Đoàn Cải lương Bắc (nay là Nhà hát Cải lương Trung ương), Ủy viên Ban chấp hành Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam. Bà còn tham gia công tác giảng dạy đào tạo nhiều thế hệ diễn viên của Nhà hát. Đến năm 1984, bà kết thúc sự nghiệp sân khấu của mình và về nghỉ hưu.
Ái Liên mất năm 1991, hưởng thọ 73 tuổi. Ông Hà Quang Định qua đời năm 2007, hưởng thọ 95 tuổi.
Năm 1997, Ái Liên được Nhà nước truy tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân (đợt 4).

== Gia đình ==
Bà sinh tổng cộng 14 người con nhưng nhiều người mất khi còn nhỏ, nhiều người sau này trở thành những nghệ sĩ nổi tiếng như:


Hà Quang Văn: đạo diễn, nhà giáo nhân dân, nguyên hiệu trưởng trường Cao đẳng Sân khấu điện ảnh Thành phố Hồ Chí Minh.
Hà Quang Sơn: họa sĩ thiết kế sân khấu, nghệ sĩ ưu tú, công tác tại Nhà hát cải lương Việt Nam. Con trai ông là nhạc sĩ Sơn Hải. Con dâu ông là nữ nhạc sĩ trẻ Lưu Thiên Hương.
Hà Ái Xuân: ca sĩ, nghệ sĩ ưu tú.
Hà Ái Vân: nữ ca sĩ nổi danh đất Bắc trong thập niên 1980. Sau này cô đi ra nước ngoài, tiếp tục hoạt động nghệ thuật, có hát cho trung tâm Thuý Nga.

== Chú thích ==

== Tham khảo ==
Nghệ sĩ Nhân dân Ái Liên với sự nghiệp sân khấu cải lương cách mạng Lưu trữ ngày 12 tháng 6 năm 2009 tại Wayback Machine - Báo Lao động
Đoàn cải lương Ái Liên lưu diễn khắp Đông Dương


Cảnh sát Liên bang (tiếng Tây Ban Nha: Policía Federal) là lực lượng cảnh sát quốc gia của México được thành lập vào năm 1999. Năm 2019, lực lượng này được sáp nhập vào Vệ binh Quốc gia và hoạt động theo thẩm quyền của Bộ An ninh và Bảo vệ Dân sự.
Trong suốt 20 năm tồn tại, Cảnh sát Liên bang đã bị đeo bám bởi những cáo buộc tham nhũng và lạm dụng quyền lực tràn lan — những cáo buộc mà Tổng thống Andrés Manuel López Obrador cho biết đã ảnh hưởng đến quyết định giải tán lực lượng này vào năm 2019.


== Lịch sử ==
Trước khi được thành lập
Vào ngày 4 tháng 1 năm 1999, Tổng thống Ernesto Zedillo đã ban hành luật thành lập Cảnh sát Phòng vệ Liên bang (tiếng Tây Ban Nha: Policía Federal Preventiva, viết tắt là PFP) trực thuộc Bộ Nội vụ, được tái tổ chức lại từ các sở cảnh sát từ các cơ quan lớn như Cảnh sát Di trú, Cảnh sát Thuế Liên bang và Cảnh sát Tuần tra Cao tốc.
Vào nhiệm kỳ cùa Tổng thống Vicente Fox, ông đã thành lập Bộ An ninh Công cộng, tách nhánh an ninh công cộng ra khỏi Bộ Nội vụ, bao gồm Cảnh sát Phòng vệ Liên bang cùng với hệ thống nhà tù của đất nước.
Sự ra đời
Để cung cấp cho lực lượng này quyền điều tra chứ không chỉ là phòng vệ, vào ngày 1 tháng 6 năm 2009, Tổng thống Felipe Calderón đã ban hành luật mới, tái tổ chức Cảnh sát Phòng vệ Liên bang thành Cảnh sát Liên bang mới với tư cách là lực lượng cảnh sát điều tra,  để có một lực lượng hoàn chỉnh hơn trong hoạt động chống lại tội phạm có tổ chức.


Lực lượng Cảnh sát Liên bang mới này được kế hoạch là sẽ hoạt động như một lực lượng hỗ trợ cho lực lượng cảnh sát của các tiểu bang, các thành phố và Quận Liên bang. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh tình trạng bạo lực, bắt cóc, tham nhũng và sự thông đồng giữa cảnh sát từ các lực lượng cũ và tội phạm có tổ chức đang gia tăng một cách đáng báo động.


== Tham khảo ==


Thành Quang Nhiên (? – ?) là nhà ngoại giao Việt Nam Cộng hòa và từng làm Quyền Tổng Lãnh sự Việt Nam Cộng hòa tại Hồng Kông.
Năm 1963, ông giữ chức Phó Trưởng phòng Kinh tế, Tài chính và Xã hội thuộc Bộ Ngoại giao Việt Nam Cộng hòa.
Năm 1965, ông được bổ nhiệm làm Quyền Tổng Lãnh sự Việt Nam Cộng hòa tại Hồng Kông.
Sau khi Sài Gòn thất thủ, ông cùng gia đình rời khỏi Việt Nam trên tàu Trường Xuân và đến Hồng Kông vào ngày 4 tháng 5 năm 1975.
Không rõ cuối đời ông ra sao và mất vào lúc nào.

== Tham khảo ==


Kira Kirillovna của Nga (9 tháng 5 năm 1909 – 8 tháng 9 năm 1967) là con gái của Kirill Vladimirovich của Nga và Victoria Melita của Sachsen-Coburg và Gotha. Kira kết hôn với Louis Ferdinand của Phổ, cháu trai của Hoàng đế Đức Wilhelm II.

== Tiểu sử ==

== Tham khảo ==

== Nguồn tài liệu ==


Isla Culebra (phát âm tiếng Tây Ban Nha: [kuˈleβɾa], đảo rắn) là một municipio của Puerto Rico, về địa lý thuộc về quần đảo Virgin Tây Ban Nha. Nó nằm cách đảo lớn Puerto Rico khoảng 17 dặm (27 km) về phía đông, cách St. Thomas 12 dặm (19 km) về phía tây, cách Vieques 9 dặm (14 km) về phía bắc. Culebra được chia 5 phân khu, trong đó Culebra Pueblo (Dewey) là trung tâm hành chính của đảo. Người dân trên đảo được gọi là culebrenses trong tiếng Tây Ban Nha. Với dân số 1.818 người theo thống kê 2010, đây là municipio ít dân nhất Puerto Rico.
Ngoài hai tên cũ, nay lỗi thời Isla del Pasaje và Isla de San Ildefonso, Culebra còn được gọi là Isla Chiquita ("hòn đảo bé nhỏ"), Cuna del Sol Borincano ("cái nôi mặt trời Puerto Rico") và Última Virgen ("Virgin cuối cùng", do nó nằm ngoài rìa quần đảo Virgin).

== Hình ảnh ==

== Xem thêm ==

Vieques, Puerto Rico

== Tham khảo ==


== Liên kết ngoài ==

Culebra National Wildlife Refuge Lưu trữ ngày 24 tháng 10 năm 2004 tại Wayback Machine
Map with barrio boundaries
Culebra Island Newspaper Lưu trữ ngày 7 tháng 1 năm 2010 tại Wayback Machine


Tuy (tỉnh), Burkina Faso
Tuy, Thương Khâu, Trung Quốc
Tuy, Batangas, Philippines
Bộ Tuy (夊)
Tuy Sereivathana
Đinh Văn Tuy
Nguyễn Thế Tuy
Línea Turística Aereotuy, mã ICAO TUY

== Xem thêm ==
Tui


Đột sinh (emergence) là một nguyên lý cũng như một quan điểm triết học được nhà vật lý nổi tiếng Robert Betts Laughlin ủng hộ. Khái niệm "Đột sinh" được GH Lewes đưa ra vào năm 1875. Lý thuyết về Đột sinh phủ định tính đúng đắn của quy giản luận (reductionism).


== Đại cương ==
Các quan niệm cho rằng electron là một hạt điểm mà bên trong nó không còn giá trị lượng tử nào của nó, hay thời gian chỉ trôi theo một chiều sẽ dẫn tới các hệ quả của chúng là những mô hình về thực tại được chấp nhận một cách rộng rãi.Sự lí giải các hiện tượng tự nhiên hay nguyên lý sự sống theo mô hình quan hệ nhân quả và phép biện chứng là mô thức cổ điển của khoa học.
Thông thường,cơ sở định luật ở thang vĩ mô sẽ không thể lí giải một hiện tượng ở thang vi mô,nơi mà định luật cơ bản hơn chi phối, gây nên nghịch lí hoặc mâu thuẫn giữa những học thuyết với thực nghiệm.Mặt khác,cơ sở định luật ở thang vi mô đôi khi không thể giải quyết các bài toán ở thang vĩ mô (do tương tác ngược của sự quan sát).Cả hai đều dẫn đến sự hình thành những hiện tượng không mang tính tổng quát.


== Trong triết học ==
Trong triết học, đột sinh thường được hiểu là một tuyên bố về nguyên nhân của các đặc tính của một hệ thống. Một tính chất phái sinh của một hệ thống, trong bối cảnh này, là một trong đó không phải là một tính chất của bất kỳ thành phần của hệ thống đó, nhưng vẫn là một phần của hệ thống như một toàn thể. Nicolai Hartmann, một trong những triết gia hiện đại đầu tiên viết về sự xuất hiện, gọi là novum categorial (loại mới) này. Tuy nhiên, trước đó các nhà triết học như GH Lewes, Aristotle, John Stuart Mill và Julian Huxley đã đề cập đến.

== Xem thêm ==
Thí nghiệm khe Young – 1801 double-slit optical experiment by Thomas YoungPages displaying wikidata descriptions as a fallback
Lý thuyết hỗn loạn – field of mathematics about dynamical systems highly sensitive to initial conditionsPages displaying wikidata descriptions as a fallback
Quan hệ nhân quả – nhân quả (nguyên nhân và kết quả)Pages displaying wikidata descriptions as a fallback

== Tham khảo ==

The problem of life-Henry Lewes


Árpád Ors György Tordai (sinh ngày 11 tháng 3 năm 1997) là một cầu thủ bóng đá người România thi đấu cho Viitorul Constanța ở vị trí thủ môn.

== Danh hiệu ==

=== Câu lạc bộ ===
Viitorul Constanța
Liga I: 2016–17

== Tham khảo ==

== Liên kết ngoài ==

Árpád Tordai tại Soccerway


Hán Sở truyền kỳ là một bộ phim truyền hình Trung Quốc dựa trên các sự kiện vào cuối thời nhà Tần và Chiến tranh Hán – Sở (206–202 TCN) dẫn đến việc thành lập nhà Hán ở Trung Quốc cổ đại. Bộ phim này do Cao Hy Hy làm đạo diễn, bộ phim có sự tham gia của các diễn viên như Trần Đạo Minh trong vai Lưu Bang, hoàng đế khai quốc của nhà Hán, và Hà Nhuận Đông trong vai đối thủ của Lưu Bang là Hạng Vũ. Phim bắt đầu phát sóng trên An Huy TV, Chiết Giang TV, Giang Tây TV và Thiên Tân TV vào ngày 28 tháng 12 năm 2012.
Bộ phim bắt đầu phát trực tuyến trên Netflix vào năm 2017.


== Nội dung ==


Bộ truyện lấy bối cảnh Trung Quốc vào cuối thế kỷ thứ ba trước Công nguyên dưới thời nhà Tần, triều đại đã chinh phục sáu nước khác trong Chiến Quốc Thất hùng và thống nhất Trung Quốc dưới sự cai trị của Tần Thủy Hoàng cũng là hoàng đế đầu tiên của Trung Hoa vào năm 221 trước Công nguyên. Vì triều đại nhà Tần cai trị bằng các chính sách tàn bạo và áp bức, nhà Tần đã phải chịu nhiều sự phẫn nộ từ những người dân thường, vì vậy các cuộc nổi loạn đã nổ ra vào năm 209 trước Công nguyên ngay sau khi Hoàng đế đầu tiên qua đời. Trong số những người nổi loạn có hai nhà lãnh đạo nổi bật là Lưu Bang và Hạng Vũ - họ đã nổi lên và cùng nhau lật đổ triều đại nhà Tần vào năm 206 trước Công nguyên. Sau khi triều đại nhà Tần sụp đổ, Lưu Bang và Hạng Vũ đã tham gia vào một cuộc đấu tranh giành quyền lực, trong lịch sử được gọi là Chiến tranh Hán – Sở, để giành quyền cai trị đối với Trung Quốc. Cuộc chiến kết thúc vào năm 202 trước Công nguyên với chiến thắng thuộc về Lưu Bang, người đã trở thành hoàng đế và thành lập nhà Hán


trở thành triều đại cai trị toàn bộ Trung Quốc.


== Diễn viên ==

== Sản xuất ==
Hán Sở truyền kỳ là bộ phim truyền hình lịch sử thứ hai do Cao Hy Hy làm đạo diễn sau Tân Tam Quốc (2010). Chi phí sản xuất cho phim Hán Sở truyền kỳ' được kỳ vọng sẽ phá vỡ kỷ lục khi hãng phim Bona Film Group công bố vào ngày 8 tháng 6 năm 2011 rằng họ sẽ cung cấp cho Cao Hy Hy ngân sách 1,7 tỷ nhân dân tệ cho dự án làm phim này, không bao gồm chi phí cho sự phát triển và mở rộng nội dung của phim có thể xảy ra trong tương lai.
Phim bắt đầu quay vào ngày 25 tháng 8 năm 2011 và kết thúc vào ngày 5 tháng 5 năm 2012.

=== Xây dựng bối cảnh ===
Theo báo cáo, ngoài kinh phí khổng lồ, một trong những điểm nổi bật của loạt phim là bối cảnh quay phim thực tế. Cung điện, cùng với các địa điểm quan trọng khác trong loạt phim truyền hình, phải được xây dựng lại hoàn toàn theo yêu cầu nêu trong kịch bản bộ phim. Các bối cảnh dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 7 năm 2011.


=== Tuyển diễn viên ===
Trần Đạo Minh chính thức được lựa chọn để vào vai Lưu Bang. Vào ngày 25 tháng 8 năm 2011, đạo diễn Cao Hy Hy xuất hiện trước công chúng cùng sáu thành viên đã được xác nhận của dàn diễn viên, bao gồm Trần Đạo Minh, Hà Nhuận Đông và Hồ Đông. Trần Đạo Minh đã được xác nhận vào vai Lưu Bang trong khi Hà Nhuận Đông là một lựa chọn khả thi cho nhân vật Hạng Vũ.

== Tham khảo ==


Hội Anh em Hồi giáo (tiếng Ả Rập: جماعة الإخوان المسلمين, đã Latinh hoá: Jamāʿat al-Ikhwān al-Muslimīn) là phong trào Hồi giáo lâu đời nhất, có ảnh hưởng nhất trong thế giới Ả Rập và là tổ chức chính trị đối lập lớn mạnh nhất tại nhiều quốc gia Ả Rập. Được thành lập năm 1928 tại Ai Cập như một phong trào xã hội, chính trị và tôn giáo bởi thầy giáo và học giả nghiên cứu đạo Hồi Hassan al-Banna Anh em Hồi giáo được ước tính có đến 2 triệu thành viên tính đến cuối chiến tranh thế giới thứ hai. Tư tưởng của tổ chức này đã nhận được nhiều sự ủng hộ trong khắp thế giới Ả Rập và ảnh hưởng đến những nhóm Hồi giáo khác bằng "mô hình sinh hoạt chính trị kết hợp với hoạt động từ thiện Hồi giáo" của mình. Mục đích của tổ chức này được tuyên bố là truyền dẫn kinh Qur'an và Sunnah như "điểm tham chiếu duy nhất để... dẫn dắt cuộc sống cho gia đình, cá nhân, cộng đồng,... và quốc gia Hồi giáo". Phong trào này được biết đến là có liên quan đến bạo lực chính trị, nhận trách nhiệm cho việc thành lập Hamas. Thành viên của tổ


chức Anh em Hồi giáo bị tình nghi là đã ám sát những đối thủ chính trị ví dụ như thủ tướng Ai Cập Mahmoud an-Nukrashi Pasha.


== Tham khảo ==


Những cánh hoa mong manh là một bộ phim điện ảnh truyền hình được thực hiện bởi Trung tâm Phim truyền hình Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam, do Vũ Minh Trí làm đạo diễn. Phim sản xuất năm 2003 và phát sóng lần đầu trong chương trình Văn nghệ Chủ Nhật ngày 11 tháng 1 năm 2004, trên kênh VTV3.

== Diễn viên ==
Dũng Nhi trong vai Vũ
Thanh Hương trong vai Khuê
Duy Anh trong vai Khôi
Ngọc Thoa trong vai Bà Tân
Hoàng Chung trong vai Chung
Trung Anh trong vai Thái
Ngọc Dung trong vai Thủy
Thu Quế trong vai Mẹ Khuê
Hoàng Lan trong vai Hà
Anh Thái
Mạnh Cường
Quang Tùng

== Giải thưởng và đề cử ==

== Tham khảo ==

== Liên kết ngoài ==
Các công trình liên quan hoặc của Những cánh hoa mong manh trên các thư viện của thư mục (WorldCat)


Jack Hody Johnson (sinh ngày 18 tháng 5 năm 1975) là một người gốc Hawai, một nhạc sĩ-ca sĩ kiêm nhà sản xuất phim. Kể từ khi album đầu tiên Brushfire Fairytales phát hành năm 2001 với những ca khúc ngắn giản dị như "Fortune Fool" hay "Flake", Jack đã để lại dấu ấn của mình như một vị vua của nhạc chill-out quyến rũ, nhẹ nhàng, thư thái, bảng lảng và chút biếng lười.

== Tiểu sử ==
Jack Johnson sinh vào ngày 18 tháng 5 năm 1975 tại thị trấn Hauulu ở bờ biển phía Bắc Oahu, Hawaii. Là người con của một người lướt sóng nổi tiếng trên đảo, anh vốn rất thích lướt sóng. Ngoài ra, Jack Johnson bắt đầu viết nhạc trong suốt những năm trung học, chơi gita từ năm 14 tuổi và lớn lên với ảnh hưởng âm nhạc của Nick Drake, Ben Harper, the Beatles, Bob Marley, Neil Young, Bob Dylan, and A Tribe Called Quest.

== Các album đã phát hành ==
Brushfire Fairytales(2001)
On and On (2003)
In Between Dreams (2005)
Sing-A-Longs and Lullabies for the Film Curious George (2006)
Sleep Through the Static (2008)
The Mango Tree


Tulku Hungkar Dorje (chữ Tạng: སྤྲུལ་སྐུ་ཧཱུྃ་ཀར་རྡོ་རྗེ; Wylie: sprul sku hūṃ dkar rdo rje) là một cao tăng hóa thân người Tây Tạng và đã qua đời khi đang bị giam giữ ở Thành phố Hồ chí Minh, Việt Nam.


== Tiểu sử ==
Tulku Hungkar Dorje sinh ngày 15 tháng 8 năm 1967 trong một gia đình du mục ở Golog, Amdo, Tây Tạng, Trung Quốc. Cha ông là vị tertön Orgyen Kusum Lingpa, còn ông nội là Walshul Lama Lhundrup Gyamtso. Tuổi thơ của ông diễn ra trong cuộc Đại Cách mạng Văn hóa vô sản đầy khó khăn, thiếu thốn và không được đi học chính quy. Từ nhỏ, ông được cho là đã có lòng kính ngưỡng sâu sắc với hạnh nguyện Bồ tát và định hướng theo con đường thực hành từ bi. Khi còn nhỏ, ông đã được nhiều vị lạt-ma như Orgyen Kusum Lingpa, Dodrupchen Rinpoche và sau này là Đạt-lai Lạt-ma công nhận là hóa thân của Do Khyentse Yeshe Dorje – hiện thân tâm linh của tertön Jigme Lingpa thuộc dòng Ninh-mã phái. Trong khoảng thời gian từ 1980 đến năm 1989, ông đã tiếp tục học tập, nghiên cứu Phật giáo và kiến thức Tây Tạng truyền thống ở Tu viện Lungngon.


Một thời gian sau đó, ông lưu vong ở Ấn Độ tại Tu viện Drepung Gomang từ năm 1989 cho đến năm 1994 để rồi sau đó học tập nâng cao tại Hoa Kỳ cho đến hết năm 1997 và trở về Tây Tạng. Năm 2002, chính phủ Trung Quốc đã phê chuẩn lễ tấn phong ông làm trụ trì thứ 10 của tu viện Lungngon. Một thời gian sau đó, ông đã theo học chuyên ngành Phật giáo tại Bắc Kinh trong giai đoạn 2004 đến năm 2006. Năm 2004, ông thành lập Quỹ Phúc lợi Tsongon Gesar với mục tiêu bảo tồn và phát huy văn hóa Gesar. Đến năm 2007, với sự chấp thuận của chính quyền châu Golog và ngành giáo dục, ông mở trường Trung học Nghề Quốc gia Hunkar Dorje. Sau đó, ông tiếp tục xây dựng thêm 14 trường tiểu học và trung học cơ sở, cung cấp nền giáo dục miễn phí cho hàng nghìn trẻ em người Tây Tạng. Ngoài ra, ông còn thành lập nhiều tu viện và học viện Phật giáo nhằm góp phần khôi phục và phát triển truyền thống tôn giáo tại địa phương.


Tuy nhiên, sau buổi thuyết giảng công khai vào ngày 21 tháng 7 năm 2024, vào tháng 8 năm 2024, các quan chức Trung Quốc đã thông tin về việc "biến mất" của ông. Theo Chính phủ lưu vong Tây Tạng, ông đã bị chính quyền chú ý sau khi từ chối đón tiếp Ban-thiền Lạt-ma do phía Bắc Kinh bổ nhiệm. Ngoài ra, ông còn bị cáo buộc "không tuân lệnh cấp trên" trong việc tự ý thành lập trường học, tu viện và bị xem là "gây rối" vì kêu gọi bảo vệ quyền lợi cho người Tạng.


=== Cái chết ===
Từ cuối tháng 9 năm 2024, Hungkar Dorje được cho là đã sống ẩn náu ở Việt Nam do thường xuyên bị chính quyền Trung Quốc quấy rối ở Tây Tạng. Đến ngày 25 tháng 3 năm 2025, ông được cho là đã bị bắt tại phòng khách sạn ở Thành phố Hồ Chí Minh bởi lực lượng cảnh sát địa phương cùng mật vụ Trung Quốc. Theo báo cáo từ Chính phủ lưu vong Tây Tạng thì ông đã bị chuyển đến văn phòng công an địa phương vào ngày 28 tháng 3 và qua đời cùng ngày.
Thi thể của ông được cho là được bảo quản tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park. Vào ngày 1 tháng 4 năm 2025, các viên chức Trung Quốc đã trình giấy chứng tử của ông tại Tu viện Lungnon ở Tây Tạng nhưng đã cấm những người có mặt chụp ảnh hoặc giữ lại tờ giấy năm. Sau đó vài ngày, 5 nhà sư từ tu viện đã được cử đến Việt Nam để bàn giao thi thể ông, nhưng lại bị loại bỏ khỏi một cuộc họp sau đó tại Đại sứ quán Trung Quốc ở Việt Nam. Sau sự việc này, vẫn chưa rõ thi thể của nhà sư đã được bàn giao về Trung Quốc hay chưa.


Vào ngày 8 tháng 4, Chính phủ lưu vong Tây Tạng đã kêu gọi một cuộc điều tra độc lập về cái chết của Tulku Hungkar Dorje, trong khi chính phủ Trung Quốc cấm Tu viện Lungnon và người dân địa phương tổ chức các buổi lễ công cộng để tưởng nhớ ông. Tương tự, trước cái chết được cho là bất thường của ông, vào ngày 10 tháng 4, Tổ chức Theo dõi Nhân quyền đã kêu gọi chính phủ Việt Nam tiến hành điều tra về cái chết của Hungkar Dorje. Lý do ông đến Việt Nam được cho là bởi do ông có lượng lớn tín đồ tại nước này và để tránh sự đàn áp từ chính quyền Trung Quốc. Sau cái chết, một số người dân Tây Tạng đã bày tỏ sự tiếc thương trên mạng xã hội, nhưng Trung Quốc bị cho là đang cố gắng kiểm soát, ngăn cấm việc nhắc đến ông và không cho tu viện của ông tổ chức tang lễ.


== Tác phẩm ==
Ông đã viết nhiều cuốn sách, bao gồm "Tangkas in Golog: The Tangka Album of Lung Ngon Monastery" (Tranh thangka ở Golog: Tuyển tập thangka của tu viện Lung Ngon) và "The Melodious Sound of the Laughter of the Vidyadharas of the Three Lineages" (Âm thanh du dương của tiếng cười các vị Vidyadhara của ba dòng truyền thừa).

== Tham khảo ==


Ga Hiragishi (平岸駅, Hiragishi-eki) là ga tàu điện ngầm được vận hành bởi Tàu điện ngầm đô thị Sapporo ở Toyohira, Sapporo, Hokkaidō, Nhật Bản. Nhà ga được đánh số N12.

== Bố trí ga ==

== Lịch sử ==
Nhà ga mở cửa vào ngày 16 tháng 12 năm 1971 cùng với thời điểm khai trương Tuyến Namboku từ Ga Makomanai đến Ga Kita-Nijūyo-Jō.

== Xung quanh nhà ga ==
 Quốc lộ 453 (đến Date)
Trung tâm cộng đồng Hiragishi quận Toyohira
Trung tâm cộng đồng Sapporo Hiragishi
Trung tâm Y tế KKR Sapporo, Bệnh viện
Bưu điện Hiragishi Sanjo
Đồn cảnh sát Hiragishi Toyohira
Hiệp hội Hợp tác xã Nông nghiệp Thành phố Sapporo (JA Sapporo), chi nhánh Hiragishi

== Hình ảnh ==

== Tham khảo ==

== Liên kết ngoài ==

Ga tàu điện ngầm Sapporo


Tính cách  là tính chất, đặc điểm về nội tâm của mỗi con người, mà có ảnh hưởng trực tiếp đến suy nghĩ, lời nói và hành động của người đó. Một người có thể có nhiều tính cách và nhiều người có thể có cùng một tính cách.
Tính cách khác với tính tình, tính khí hay cá tính. Tính cách là yếu tố quan trọng nhất của con người. Người ta thường đánh giá hành động, lời nói, và đôi khi là suy nghĩ của một người để suy ra tính cách người đó, và cuối cùng là kết luận về bản chất người đó.
Thường thì tính cách được chia làm hai loại: tính tốt và tính xấu. Tốt và xấu là theo quan niệm của đa số người dân. Tuy nhiên đối với những tính cách mà số người cho là xấu bằng số người cho là tốt hay không ai cho tốt xấu gì cả thì chúng ta nên xem xét lại trong từng trường hợp cụ thể hoặc gắn cho nó quan niệm trung lập.
Xem thêm Danh sách tính cách

== Tính tốt và tính trung ==


=== Tính tốt ===
Người tốt thường có nhiều tính tốt và có đầy đủ các tính tốt chủ yếu. Tính tốt giúp cho những người xung quanh ta cảm thấy dễ chịu, hài lòng, nhiều khi mến phục và yêu quý ta. Những người có quá nhiều tính tốt thường dễ bị lợi dụng. Sau đây là một vài tính tốt quan trọng trong thời đại ngày nay:

Khiêm tốn
Vị tha, khoan dung
Kiên nhẫn, chịu khó
Hòa đồng, cởi mở, vui vẻ, hoạt bát
Lễ phép, chừng mực, biết kính trên nhường dưới
Biết nghĩ đến người khác và nhiệt tình giúp đỡ mọi người

=== Tính trung ===
Tính vừa xấu vừa tốt


Kiên định (hay bảo thủ), đôi lúc ta cần giữ vững lập trường, nhưng đôi lúc cũng phải biết thay đổi nếu thấy mình chưa đúng.
Thẳng thắn: nhiều khi có những điều cần phải bộc trực mà nói, nhưng nhiều khi không thể thẳng mặt mà nhận xét được. Nên sự thẳng thắn nên kết hợp với khéo léo và tế nhị. Có những điều chúng ta cũng nên giữ riêng cho mình vì quá thẳng thắn sẽ làm đau lòng người khác.
Hiền lành: trong những trường hợp bình thường thì đúng là nên nhu mì, hiền diệu, nhưng khi gặp kẻ dữ dằn, ghê gớm thì nên cứng rắn lên để tránh bị lợi dụng hay ăn hiếp.
Trung lập. Ví dụ như trầm lặng, người mang tính này chả gây rắc rối gì, mà cũng chẳng bị ai gây rắc rối cho, không xấu mà cũng không tốt.
Xem thêm Danh sách tính trung lập và tính vừa xấu vừa tốt


== Tính xấu ==
Tính xấu là tính trái ngược với tính tốt. Có bao nhiêu tính tốt thì có bấy nhiêu tính xấu. Tính xấu thường gây ra những tai hại hay bực bội cho người khác nên bị ghét và lên án. Cũng có vài tính xấu không gây ảnh hưởng đến ai, nên không hoàn toàn bị chê trách. Mọi tính xấu trên đời này đều bắt nguồn từ sự ích kỉ... Sau đây là vài tính xấu thịnh hành ngày nay:


Ích kỉ: đừng nhầm lẫn từ này với nghĩa keo kiệt, người ích kỉ chỉ muốn mọi thứ đều diễn ra có lợi cho mình và không quan tâm xem người khác có lợi hay hại. Tính xấu này là động cơ chủ yếu để phát triển những tính xấu khác. Ví dụ như những người hay giận dỗi hoặc giận dai, họ chỉ nghĩ là những người xung quanh đáng ghét và phải bị mình giận, trong khi không nghĩ rằng những người bị giận đang gặp phiền toái vì hành động ngu xuẩn đó.
Khoe khoang, ba hoa: là người lúc nào cũng khoe khoang những thứ mình có được, thậm chí những thứ mình chưa có hoặc không hề có. Ví dụ: khoe mình từng là tỷ phú dù hiện tại rất nghèo. Hoặc như Giúp người thì tốt, nhưng giúp một mà đi khoe mười thì đúng là khoác lác. Những người này chỉ cố tạo cho mình một cái vỏ tốt bên ngoài để che đậy những cái xấu trong tâm.


Dựng chuyện, đặt điều, bêu xấu người khác: những điều tốt đẹp trong mắt họ đều trở thành xấu xí. Họ dùng mọi cách để bêu xấu những người tốt xung quanh mình. Đơn giản họ chỉ muốn tự nâng mình lên vị trí cao nhất. Những người này thường không hạnh phúc với chính mình, thường xuất phát từ tính ích kỷ và tính đố kỵ.
Vụ lợi, thích lợi dụng
Gian trá, lừa lọc
Nhẫn tâm, ác độc
Vô duyên, lố bịch, nhảm nhí
Đua đòi.
Đố kị, ganh ghét
Vô ơn: phủ nhận những điều mà người khác đã từng giúp mình bằng cách đi bêu xấu họ
Lười biếng
Hách dịch
Học tính tốt bỏ tính xấu, hai thứ sẽ bổ sung cho nhau vào tâm hồn con người, khiến nó thanh khiết, tươi đẹp và hoàn hảo hơn.
Xem thêm Danh sách tính xấu


== Tham khảo ==


Cô hầu gái (tiếng Anh: The Housemaid) là phim điện ảnh kinh dị của Việt Nam phát hành năm 2016 do Derek Nguyen đạo diễn và viết kịch bản, được sản xuất bởi CJ Entertainment và HK Film. Phim có sự tham gia của các diễn viên Nhung Kate, Jean-Michel Richaud, Kim Xuân, Kiến An, Lan Phương.

== Nội dung ==
Bộ phim bắt đầu với cô gái trẻ tên Linh được tuyển vào làm hầu gái trong một ngôi biệt thự ở đồn điền Sa Cát năm 1953. Đại úy Sebastien Laurent, chủ khu đồn điển, bất ngờ trở về với một vết thương nặng. Trong thời gian Linh chăm sóc cho vết thương của ông chủ, tình cảm đã nảy sinh giữa hai người. Thế nhưng, tình yêu của họ đã đánh thức những linh hồn oán hận trong đồn điền. Hồn ma đầy hận thù của phu nhân Camille, người vợ đã mất của Sebastien đã trở về, trừng phạt những người đang sống trong ngôi biệt thự.

== Diễn viên ==
Nhung Kate trong vai Linh
Jean Michel Richaud vai Sebastien Laurent
Kim Xuân vai Bà Hàn
Phi Phụng vai Ngô
Kiến An vai Ông Châu
Linh Sơn
Thạch Kim Long
Lan Phương
Rosie Fellner vai Madeleine


== Sản xuất ==
Cô hầu gái được Derek Nguyễn lấy cảm hứng từ cuốn sách The Red Earth và chuyện đời của bà nội ông. Sau bốn lần thử vai, cuối cùng, Nhung Kate là người được chọn thể hiện nhân vật chính của phim.
Bộ phim được ghi hình trong 30 ngày tại Long Khánh, Bửu Long, Tiền Giang, Lộc Ninh, Đà Lạt và đóng máy đúng đêm Giáng sinh vào 24 tháng 12 năm 2015. Ca khúc chủ đề "Yêu thương tận cùng" do Tăng Nhật Tuệ sáng tác và được Miu Lê trình bày.

== Phát hành ==
Ngày 9 và 13 tháng 8 năm 2016, đoàn làm phim đã có buổi họp báo ra mắt cùng với trailer, poster chính thức của Cô hầu gái. Bộ phim sau đó được CGV Việt Nam phát hành chính thức từ ngày 16 tháng 9 năm 2016. Đây là bộ phim đầu tiên của Việt Nam sử dụng công nghệ 4DX. Sau ba ngày đầu công chiếu, Cô hầu gái đã đứng đầu doanh thu của tuần, xếp sau lần lượt là Nắng và Cơ trưởng Sully.

== Đón nhận ==
Theo trang Variety, sau 3 tháng ra rạp, Cô hầu gái có tổng doanh thu khoảng 1,56 triệu USD - tường đương 35,2 tỷ đồng.


=== Đánh giá ===
Tạp chí Elle đánh giá "Derek Nguyễn vẫn chưa thể đưa đến một hình dung cụ thể, rõ ràng về phong cách làm phim của anh", yếu tố kinh dị của phim mờ nhạt hơn so với mong đợi. Yếu tố kinh dị "không đủ sợ và không khiến người ta ám ảnh sau khi rời rạp chiếu", Yếu tố lãng mạn trong phim giữa Linh và Sebastien khá hời hợt và không chân thật, "chưa cho người xem cảm nhận sâu sắc cái bi kịch" của cặp nhân vật chính. Diễn xuất của Nhung Kate chưa hoàn toàn thuyết phục và cô cũng bỏ lỡ đoạn cao trào ở cuối phim.

=== Giải thưởng ===

== Bản làm lại ==
Tháng 1 năm 2018, có thông tin đạo diễn Geoffrey S. Fletcher sẽ làm lại Cô hầu gái với bối cảnh miền nam Hoa Kỳ trong Thời kỳ Tái thiết. Trong phiên bản này Timothy Linh Bui tiếp tục đóng vai trò nhà sản xuất cùng với Don Handfield, hãng CJ Entertainment cũng đóng vai trò nhà phát triển.

== Tham khảo ==

== Liên kết ngoài ==
Trang web chính thức


Dom João IV (phát âm [ʒuˈɐ̃w]; (19 tháng 3 năm 1604 – 6 tháng 11 năm 1656), hay còn được gọi với biệt danh João Người Khôi phục (João, o Restaurador), là Vua của Bồ Đào Nha từ năm 1640 cho đến khi qua đời vào năm 1656. João IV đã khôi phục nền độc lập của Bồ Đào Nha khỏi sự cai trị của Tây Ban Nha dưới triều đại Habsburg bằng cách chấm dứt Liên minh Iberia kéo dài 60 năm, trong đó Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha cùng chung một chế độ quân chủ, và bằng cách thành lập Vương tộc Bragança cai trị ngai vàng của Bồ Đào Nha.
Trước khi lên ngôi, ông có tước hiệu là João II, Công tước thứ 8 xứ Bragança. João là cháu nội của Catarina, Công tước phu nhân xứ Bragança, một người đòi ngôi trong cuộc khủng hoảng kế vị Bồ Đào Nha năm 1580. Ngay trước khi João IV qua đời vào năm 1656, Đế quốc Bồ Đào Nha đang ở thời kỳ đỉnh cao về lãnh thổ, trải dài khắp thế giới.

== Đầu đời ==


João IV sinh ra tại Vila Viçosa và kế vị cha mình là Teodósio II làm Công tước xứ Bragança khi ông qua đời vì bệnh điên vào năm 1630. João kết hôn với Luisa de Guzmán (1613–66), con gái cả của Juan Manuel Pérez de Guzmán, Công tước thứ 8 xứ Medina Sidonia, vào năm 1633. João được mô tả là có mái tóc vàng và chiều cao trung bình.

== Cai trị ==

=== Lên ngôi ===


Khi Filipe II của Bồ Đào Nha (Felipe III của Tây Ban Nha) qua đời, người kế vị ông là con trai Filipe III (Felipe IV của Tây Ban Nha), người có cách tiếp cận khác đối với các vấn đề của Bồ Đào Nha. Thuế đánh vào thương nhân Bồ Đào Nha tăng, giới quý tộc trong nước bắt đầu mất đi ảnh hưởng và các chức vụ trong chính phủ Bồ Đào Nha ngày càng bị người Tây Ban Nha chiếm giữ. Cuối cùng, Filipe III cố gắng biến Bồ Đào Nha thành một tỉnh của Tây Ban Nha, đồng nghĩa với việc giới quý tộc Bồ Đào Nha sẽ mất hết mọi quyền lực.


Tình hình lên đến đỉnh điểm trong một cuộc cách mạng do giới quý tộc và giai cấp tư sản tổ chức, được thực hiện vào ngày 1 tháng 12 năm 1640, sáu mươi năm sau khi Felipe II của Tây Ban Nha lên ngôi vua Bồ Đào Nha. Một âm mưu được lên kế hoạch bởi một số cộng sự, được gọi là Bốn mươi kẻ âm mưu, những kẻ đã giết Quốc vụ khanh Miguel de Vasconcelos và giam cầm chị họ của nhà vua là Margherita của Savoia, Phó vương Bồ Đào Nha, người cai trị vương quốc nhân danh nhà vua. Quân đội của Felipe vào thời điểm đó đang chiến đấu trong Chiến tranh Ba Mươi Năm và cũng đang đối phó với một cuộc cách mạng tại Catalunya, những điều này đã cản trở nghiêm trọng khả năng dập tắt cuộc nổi loạn của Tây Ban Nha.


Chỉ trong vòng vài giờ và với sự ủng hộ của người dân, João, khi đó là Công tước xứ Bragança thứ 8, đã được tôn làm vua João IV của Bồ Đào Nha (theo như tương truyền kể lại, nhờ sự thuyết phục của vợ ông là Luisa de Guzmán), tuyên bố quyền kế vị hợp pháp thông qua bà nội là Catarina, Công tước phu nhân xứ Bragança. Cuộc xung đột tiếp theo với Tây Ban Nha đã đưa Bồ Đào Nha vào Chiến tranh Ba Mươi Năm, ít nhất với tư cách là phe tham gia từ bên ngoài. Từ năm 1641 đến năm 1668, thời kỳ mà hai vương quốc đang trong tình trạng chiến tranh, Tây Ban Nha đã tìm cách cô lập Bồ Đào Nha về mặt quân sự và ngoại giao, và Bồ Đào Nha đã cố gắng tìm kiếm các nguồn lực để duy trì nền độc lập thông qua các liên minh chính trị và duy trì thu nhập từ các thuộc địa.


=== Chiến tranh Khôi phục ===


Việc João lên ngôi đã dẫn đến một cuộc chiến tranh kéo dài với nước láng giềng Tây Ban Nha, một cuộc xung đột được gọi là Chiến tranh Khôi phục Bồ Đào Nha, kết thúc bằng việc công nhận nền độc lập của Bồ Đào Nha trong triều đại tiếp theo (1668).  Bồ Đào Nha đã ký kết các liên minh lâu dài với Pháp (ngày 1 tháng 6 năm 1641) và Thụy Điển (tháng 8 năm 1641) nhưng về cơ bản, những đóng góp duy nhất của vương quốc trong Chiến tranh Ba Mươi Năm chỉ là trên chiến trường chống lại Tây Ban Nha và chống lại sự xâm lược của Hà Lan vào các thuộc địa của Bồ Đào Nha.


Giai đoạn từ năm 1640 đến năm 1668 được đánh dấu bằng những cuộc giao tranh định kỳ giữa Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha, cũng như các giai đoạn ngắn ngủi của cuộc chiến tranh nghiêm trọng hơn, phần lớn do sự vướng mắc của Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha với các cường quốc không thuộc bán đảo Iberia. Tây Ban Nha đã tham gia vào Chiến tranh Ba Mươi Năm cho đến năm 1648 và Chiến tranh Pháp – Tây Ban Nha cho đến năm 1659, trong khi Bồ Đào Nha tham gia vào Chiến tranh Hà Lan – Bồ Đào Nha cho đến năm 1663. Tại Tây Ban Nha, một lực lượng xâm lược của Bồ Đào Nha đã đánh bại vương quốc tại Montijo, gần Badajoz vào năm 1644.


=== Khôi phục Đế quốc ===
Ở nước ngoài, người Hà Lan chiếm Malacca thuộc Bồ Đào Nha (tháng 1 năm 1641), và Imam của Oman chiếm Muscat (năm 1650). Tuy nhiên, Bồ Đào Nha dù phải chia quân giữa châu Âu, Brasil và châu Phi, đã chiếm lại được Luanda tại Angola thuộc Bồ Đào Nha từ tay Hà Lan vào năm 1648, và đến năm 1654, Bồ Đào Nha đã giành lại được miền bắc Brasil, nơi về cơ bản không còn là thuộc địa của Hà Lan. Điều này được phản công bằng việc mất đi Ceylon thuộc Bồ Đào Nha (ngày nay là Sri Lanka) vào tay Hà Lan, phe đã chiếm được Colombo vào năm 1656.


== Cái chết và di sản ==
Vua João IV băng hà vào năm 1656 và được kế vị bởi con trai là Afonso VI. Con gái của João là Catarina xứ Bragança kết hôn với Vua Charles II của Anh. Bombay tại Ấn Độ được tặng làm của hồi môn cho Anh.
João là người bảo trợ cho âm nhạc và nghệ thuật, và là một nhà văn khá tinh tế về âm nhạc. Ngoài ra, ông còn là một nhà soạn nhạc. Trong thời gian trị vì, João đã sưu tầm một trong những thư viện lớn nhất thế giới, nhưng đã bị phá hủy trong trận động đất Lisboa năm 1755. Trong số các tác phẩm của João có một tác phẩm bảo vệ Palestrina và một tác phẩm Bảo vệ âm nhạc hiện đại (Lisboa, 1649). Một tác phẩm nổi tiếng được cho là của João là bản nhạc Crux fidelis, vẫn còn rất phổ biến trong Tuần Thánh trong dàn hợp xướng nhà thờ. Tuy nhiên, không có bản thảo nào được biết đến của tác phẩm tồn tại, và nó chỉ được xuất bản lần đầu tiên vào năm 1869 tại Pháp. Dựa vào phong cách, tác phẩm này thường được công nhận là được viết vào thế kỷ 19.


Năm 1646, João IV tôn xưng Mary, khi thụ thai là Đức Mẹ vô nhiễm nguyên tội ('Immaculata'), là Bổn mạng của Bồ Đào Nha theo sắc lệnh của Vương tộc Bragança. Học thuyết này đã xuất hiện vào thời Trung cổ và được tranh luận dữ dội vào thế kỷ 15 và 16, nhưng một sắc lệnh do Giáo hoàng Phaolô V ban hành vào năm 1616 cuối cùng đã "[cấm] bất kỳ ai giảng dạy hoặc rao giảng một ý kiến trái ngược". Ba năm sau, vào năm 1649, biểu tượng Đức Mẹ vô nhiễm được Francisco Pacheco (1564–1654), một cố vấn nghệ thuật người Tây Ban Nha của Tòa án dị giáo, thiết lập dựa trên Khải Huyền XII:1.


== Gia đình ==
João kết hôn với Luisa de Guzmán, con gái của Juan Manuel Pérez de Guzmán, Công tước thứ 8 xứ Medina-Sidonia, và sinh ra một vài người con. Vì một số người con của João sinh ra và qua đời trước khi cha lên ngôi vua nên không được coi là infante hoặc infanta (người thừa kế ngai vàng) của Bồ Đào Nha.

== Tổ tiên ==

== Tham khảo ==

== Liên kết ngoài ==


Rudolphus Franciscus Marie "Ruud Lubbers (tiếng Hà Lan phát âm: ['ryt lʏbərs, 7 tháng 5 năm 1939 - 14 tháng 2 năm 2018) là một nhà chính trị Hà Lan đã nghỉ hưu thuộc Đảng Dân chủ Cơ-đốc Hà Lan. Ông là thủ tướng Vương quốc Hà Lan từ ngày 4 tháng 11 năm 1982 cho đến ngày 22 tháng 8 năm 1994.


Trước đó ông từng làm Bộ trưởng Bộ Nội vụ kinh tế từ 11 tháng 5 năm 1973 cho đến ngày 19 tháng 12 năm 1977 trong nội các Den Uyl. Ông đã trở thành một dân biểu của Hạ viện từ ngày 22 tháng 12 năm 1977 cho đến ngày 04 tháng 11 năm 1982. Khi nhà lãnh đạo Quốc hội của Đảng Dân chủ Cơ-đốc chúa giáo trong Hạ viện Wim Aantjes từ chức dô một cuộc tranh cãi về Chiến tranh Thế giới II tranh cãi, Lubbers kế nhiệm ông làm lãnh đạo Quốc hội, ông đã phục vụ từ 7 tháng 11 năm 1978 cho đến khi 04 tháng 11 năm 1982. Khi phúc thẩm Đảng Dân chủ lãnh đạo Kitô giáo và ngồi Thủ tướng Chính phủ Dries van Agt thông báo nghỉ hưu, Lubbers đã được lựa chọn để thành công anh ta. Lubbers trở thành Thủ tướng của Hà Lan, lãnh đạo các nội các Lubbers I, II và III. Lubbers được nhiều người coi là người thừa kế tư tưởng của Margaret Thatcher trong thời gian cầm quyền của ông. Một trong những khẩu hiệu chiến dịch của ông là: "Meer Markt, kèm cặp overheid" (thị trường nhiều hơn, chính quyền ít hơn).


Sau nhiệm kỳ làm thủ tướng, Lubbers đã bán nghỉ hưu khỏi chính trường và trở thành một giáo sư tại Trường John F. Kennedy của Chính phủ và Đại học Tilburg từ năm 1995 cho đến năm 2001. Ông trở thành Cao ủy viên Liên Hợp Quốc về người tị nạn vào ngày 01 tháng 1 năm 2001 và làm nhiệm vụ này cho đến khi ông từ chức vào ngày 20 tháng 2 năm 2005. Lubbers đã giữ vai trò informateur cho hai đợt hình thành nội các, nội các Balkenende III trong năm 2006 và nội các Mark Rutte trong năm 2010. Lubbers giữ kỷ lục là người trẻ nhất nắm giũ chức vụ, ở tuổi 43 và thủ tướng trong thời gian dài nhất của Hà Lan.


Ngày 11.12.1991 ông được trao Huy chương Robert Schuman.
Ngày 31 Tháng 1, 1995, ông đã được ban danh hiệu danh dự của Quốc vụ khanh.

== Tham khảo ==

Bản mẫu:Thủ tướng Hà Lan


Dưới đây là danh sách chi tiết về các vị quân chủ Serbia, từ các vị quân vương của các Vuơng công quốc Serbia thời Sơ kỳ Trung cổ cho tới các vị quân chủ Serbia hiện đại. Các tước hiệu các tước hiệu hoàng gia như: Knyaz (Vương công), Đại Župan (Đại Vương công), Vua, Tsar (Sa hoàng) và Chuyên chúa quốc.

== Các nhà nước Serbia thời sơ kỳ Trung cổ (Thế kỷ thứ 7 – 960) ==


=== Vương triều Vlastimirović (Thế kỷ thứ 7 – 960) ===
Vương triều Vlastimirović là vương triều đầu tiên của người Serb. Konstantinos VII Porphyrogennetos (913–959) trong một cuốn sách mô tả rằng những vị quân chủ Serbia thời kỳ này kế thừa ngôi vị theo kiểu cha truyền con nối (tức con trưởng sẽ nối ngôi cha mình), dù theo danh sách liên kê về các vị quân vương có ghi chép rằng có một thời kỳ ghi chép rằng có một giai đoạn cai trị tam quân chủ. Người Serb lập ra một số thực thể chính trị khác nhau trước thế kỷ thứ 10, bao gồm: Serbia hay Zagorje (nghĩa là "vùng nội địa") bao gồm Serbia và một số vùng đất nhỏ thuộc Bosnia; Pomorje (vùng ven biển) gồm Duklja, Zahumlje, Paganoi, Travunija. Người Serbia nhận tước hiệu knyaz hoặc chấp quan (archon) từ Đông La Mã.


Người khai sinh vương triều đến từ vị quân chủ cùng tên Vlastimir. Thời kỳ này đánh dấu việc Thiên chúa giáo hóa người Serbs, các cuộc nội chiến cũng như họa ngoại xâm (từ người Bulgar hay Magyars) và cuộc tranh giành quyền lực giữa Đông La Mã và Bulgaria, với người Serb là một trong những bên thường xuyên đứng giữa trong cuộc tranh giành này. Lịch sử triều đại kết thúc vào thế kỷ thứ 10, khi Serbia bị sát nhập bởi Đế quốc Đông La Mã.


=== Vương triều Vojislavljević (1018 – 1186) ===

=== Vương triều Vukanović (1091 – 1166) ===

== Các nhà nước Serbia thời hậu kỳ Trung cổ (1166 – 1371) ==

=== Vương triều Nemanjić (1166 – 1373) ===

== Sự sụp đổ của các nhà nước Trung cổ Serbia (1371–1496) ==

=== Các lãnh địa quý tộc ===

=== Lãnh địa Branković/Chuyên chế quốc Serbia ===

=== Đệ Nhị Đế quốc Serbia và Công quốc Srem (1526–1532) ===

== Nhà Habsburg chiếm đóng Serbia ==

== Serbia hiện đại (1804 – 1918) ==

=== Nhà nước Cách mạng Serbia (1804–1813) ===

=== Thân vương quốc Serbia (1815–1882) ===

=== Vương quốc Serbia (1882–1918) ===

== Xem thêm ==

== Chú thích ==


== Nguồn ==
Moravcsik, Gyula, biên tập (1967) [1949]. Constantine Porphyrogenitus: De Administrando Imperio (ấn bản thứ 2). Washington D.C.: Dumbarton Oaks Center for Byzantine Studies. ISBN 9780884020219.
Stephenson, Paul (2000). Byzantium's Balkan Frontier: A Political Study of the Northern Balkans, 900-1204. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-77017-3.
Ćirković, Sima (2004). The Serbs. Malden: Blackwell Publishing. ISBN 9781405142915.
Fine, John V. A. Jr. (1991) [1983]. The Early Medieval Balkans: A Critical Survey from the Sixth to the Late Twelfth Century. Ann Arbor: University of Michigan Press. ISBN 0-472-08149-7.
Fine, John V. A. Jr. (1994) [1987]. The Late Medieval Balkans: A Critical Survey from the Late Twelfth Century to the Ottoman Conquest. Ann Arbor: University of Michigan Press. ISBN 0-472-08149-7.
Živković, Tibor (2006). Portreti srpskih vladara (IX—XII vek). Belgrade. ISBN 86-17-13754-1.{{Chú thích sách}}:  Quản lý CS1: địa điểm thiếu nhà xuất bản (liên kết)


Živković, Tibor (2007). "The Golden Seal of Stroimir" (PDF). Historical Review. 55. Belgrade: The Institute for History: 23–29. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 24 tháng 3 năm 2018. Truy cập ngày 7 tháng 3 năm 2018.


== Đọc thêm ==
Dejan Nikolić (1996). Svi vladari Srbije. Narodna biblioteka "Resavska škola".
Момир Јовић; Коста Радић (1990). Srpske zemlje i vladari. Društvo za negovanje istorijskih i umetničkih vrednosti. ISBN 9788681587010.
Andrija Veselinović; Radoš Ljušić (2008). Srpske dinastije. Službene glasink. ISBN 978-86-7549-921-3.
Milivoje Pajović (2001). Vladari srpskih zemalja. Gramatik.
Miodrag Al Purković (1958). Srpski vladari.
Stanoje Stanojević (1989). Naši vladari. Narodna knjiga. ISBN 9788633101516.


Sal (trong tiếng Bồ Đào Nha nghĩa là "muối") là một hòn đảo ở Cabo Verde. Sal là một điểm đến du lịch với những bãi biển cát trắng và hơn 350 ngày nắng mỗi năm. Đây là một trong ba hòn đảo phía đông đầy cát trắng của quần đảo Cabo Verde ở trung tâm Đại Tây Dương, 350 mi (560 km) ngoài khơi bờ biển phía tây châu Phi. Cabo Verde nổi tiếng với bộ môn lướt ván diều quanh năm, khu bảo tồn rùa quản đồng lớn - nơi những chú rùa nở từ tháng 7 đến tháng 9, cùng với nền âm nhạc đặc sắc gắn liền với danh ca Cesária Évora.

== Tham khảo ==


Bạch Vân tên đầy đủ là Lê Thị Bạch Vân, là một ca nương của thể loại Ca trù, Việt Nam. Bà là người có công lớn trong việc khôi phục nghệ thuật Ca trù, giúp môn nghệ thuật này trở thành một Di sản văn hóa của nhân loại.

== Tiểu sử ==
Bạch Vân sinh ngày 26 tháng 8 năm 1957 tại Thanh Chương, Nghệ An, là cháu đời thứ 17 của Lê Thái Tổ. Gia đình bà có truyền thống về văn chương nghệ thuật, bà con út trong gia đình có 6 người con.


== Sự nghiệp ==
Khi còn nhỏ, bà theo anh trai là nghệ nhân trống chầu kiêm họa sĩ, học giả Lê Văn Quân (bút danh Duệ Anh) ra Hà Nội học, trong một lần về quê bà tình cờ tham gia thử cuộc thi tuyển sinh thanh nhạc được tuyển thẳng vào Trường Văn hoá – Nghệ thuật Nghệ Tĩnh. Sau khi tốt nghiệp, bà trở về Hà Nội học tiếp khoa Thanh nhạc tại trường Âm nhạc quốc gia; sau này bà học thêm tại trường Đại học Văn hóa.


Ở ngôi trường mới, Bạch Vân dần yêu thích ca Trù, sau khi tốt nghiệp, năm 1981, bà bắt đầu nghiên cứu tìm hiểu Ca trù, sau những chuyến đi, bà tìm đến nghệ nhân Quách Thị Hồ và xin làm học trò của cụ. Năm 1986 bà công tác tại Sở Văn hóa Thể thao Hà Nội. Năm 1991, Bạch Vân thuyết phục được đại diện Bộ Văn hóa – Thông tin thành lập Câu lạc bộ (CLB) Ca trù Hà Nội. Bà đã góp công xây dựng CLB Ca Trù cho 13 trong số 19 tỉnh, thành có truyền thống về loại hình nghệ thuật này. Bạch Vân thuyết phục được bà Phó Thị Kim Đức trở lại dạy đàn, dạy hát rồi thành lập nhóm Ca trù Giáo phường Kim Đức, cùng với các nghệ nhân Nguyễn Phú Đẹ, Nguyễn Thị Trúc...
Năm 2000 với thành công của Liên hoan Ca trù Hà Nội mở rộng, Cục Nghệ thuật biểu diễn đã mời Bạch Vân cung cấp những kiến thức cơ bản để quỹ Ford tài trợ Việt Nam 1500 USD để đào tạo lớp trẻ. Bạch Vân đã đóng góp công sức không nhỏ để Ca trù được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại năm 2009.


Năm 2012, Bạch Vân được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú, bà nghỉ hưu năm 2013.


== Đời tư ==
Bạch Vân kết hôn khi đã 44 tuổi với Nguyễn Bá Hải. Hai người quen biết nhau khi ông Hải đang đi tu tại chùa Một Cột, sau thời gian dài quen biết, ông Hải quyết định hoàn tục, sau thời gian chung sống thì họ li hôn vì phương châm sống khác nhau.
Năm 2015, nghệ sĩ ưu tú Bạch Vân gặp tai nạn và được bác sĩ chẩn đoán bị giãn xương cột sống, dù đã chữa trị nhưng vết thương vẫn phát tác khi thay đổi thời tiết.
Giữa năm 2019, bà bị tai biến, liệt nửa người; phải nằm trên giường bệnh trong 2 tháng. Bà sống tại phố Ngọc Khánh ở quận Ba Đình. Sau khi châm cứu bấm huyệt, hiện sức khoẻ của bà được ổn định cho tới tận bây giờ.

== Tác phẩm ==

=== Âm nhạc ===
CD Thề non nước
CD Tỳ bà hành (với nghệ sĩ Nguyễn Thị Chúc)
Ngoài biểu diễn Ca trù, nghệ sĩ Bạch Vân còn tham gia sản xuất phim có đề cập đến loại hình nghệ thuật này.


2001: Bà dạy riêng trống chầu cho Dũng Nhi theo đề nghị của ông, khi ông đóng vai Nguyễn Tuân trong Mê Thảo - thời vang bóng
????: Chợt nghe tiếng hát ca trù - biểu diễn
2004: Thể phách ca trù - đồng tác giả và cố vấn nghệ thuật
2005: Lạt mềm buộc chặt - Vai chính kiêm cố vấn nghệ thuật
2019: Sách "Đào nương và nghệ thuật hát ca trù" (Nhà xuất bản Hà Nội)

=== Điện ảnh ===
2008: Con đường sáng (tập 1)

== Thành tích và đánh giá ==

=== Thành tích tập thể ===
2004: Phim "Thể phách ca trù" đoạt HCB trong Liên hoan Phim truyền hình toàn quốc
2005: "Lạt mềm buộc chặt", giải nhất Phim ngắn

=== Thành tích cá nhân ===
1988: Huy chương bạc hát dân ca
1992: Giải nhất giọng hát hay ca trù
1993: Huy chương bạc Đơn ca chuyên nghiệp toàn quốc
1995: Giải Nghệ sĩ Tài năng Xuất sắc
2020: Giải B thể loại sách nghiên cứu năm 2020 với tác phẩm "Đào nương và nghệ thuật hát ca trù" (không có giải A) - Giải thưởng của Hội Nhạc sĩ Việt Nam


=== Vinh danh ===
Năm 2004, Trung tâm từ điển Cambridge và Oxford của Anh bình chọn NSUT Lê Thị Bạch Vân là 1 trong số 2000 Nhà thức giả xuất sắc của thế kỷ 21 và đưa vào cuốn Từ điển Thế giới in năm 2004
Năm 2012, Bà được Nhà Nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú.

=== Đánh giá ===
Nhà nghiên cứu âm nhạc dân gian Bùi Trọng Hiền:

Nhạc sĩ Trần Hoàn thì đã không ngại ngần nói thẳng

== Tham khảo ==